Breek de weg niet vier keer open

Door Dennis Mollet , 23 februari 2018

Meer programmatisch werken. Dat was de belangrijkste wens van de aanwezige bouwbedrijven tijdens de Dialoog Sessie op 21 februari in het Willem II stadion in Tilburg. Het maakt innovatiever en goedkoper werken mogelijk en levert meer duurzame werkgelegenheid op. Voordeel voor de gemeente: het bespaart klachten over een weg die voor de zoveelste keer open gebroken wordt voor verschillende projecten.

In verschillende regio’s organiseert Bouwend Nederland Dialoog Sessies met lokale ondernemers en politici in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen. “We hebben het opzettelijk geen debat genoemd, maar een dialoog”, benadrukt Bouwend Nederland tijdens de opening in Tilburg. “Waar zitten politici mee, welke praktijkkennis heeft de bouw en wat verwachten we van elkaar?” Om het gesprek te sturen, zijn vooraf drie thema’s bepaald: klimaatverandering, mobiliteit en bereikbaarheid en professioneel opdrachtgeverschap.

Eerder om tafel

Op dat eerste onderwerp luidt de concrete aanbeveling: maak de riolering toekomstbestendig door tijdig te onderhouden en vervangen en anticipeer daarbij op klimaatverandering. Bij nieuwbouw wordt al steeds vaker rekening gehouden met toekomstige klimaatuitdagingen, maar de bestaande bouw moet hoger op de agenda, vindt Bouwend Nederland. “Want dat water komt er gewoon aan en de huidige situatie is daar niet klaar voor. Als we ergens bestaande bouw aanpakken, waarom kijken we dan niet meteen hoe we het klimaat-technisch ook kunnen verbeteren?” Daarvoor zouden de uiteindelijke bouwers eerder in het proces betrokken moeten worden, is de ervaring uit de praktijk. Contract, tekeningen en de kaders liggen er nu al, maar misschien waren er wel slimmere en goedkopere (klimaat)oplossingen geweest. Het advies aan de politici: ga op voorhand met een team van beleidsmakers, ingenieurs én aannemers het gesprek aan.

Rioolprojecten

De aanwezige politici herkennen dat het in de praktijk lastig is om dit soort aanpassingen te doen, als het proces al in gang is gezet. Misschien moet de gemeente het onderhoud aan het riool juist wat meer uitsmeren en meteen breder het grote klimaatprobleem meenemen. De ondernemers moeten wel meteen toegeven dat innovatief werken in een individueel project niet zo eenvoudig is. Als de gemeente een langduriger programma ontwikkelt, wordt dat veel aantrekkelijker voor bouwers. Dan kan een innovatieve oplossing meerdere keren ingezet worden, wordt het financiële risico beperkt en ontstaat er tegelijk meer continuïteit in opdrachtenstroom.

Programmatisch werken

Programmatisch werken dus. Dat maakt meedenken voor de bouwers ook gemakkelijker. De politici hebben hier wel oren naar. “Eén van de grootste ergernissen onder Tilburgers is namelijk dat een weg vier keer open gaat voor verschillende projecten. Laten we bij een onderhoudsproject meteen kijken wat er nog meer aangepakt kan worden.” Uitdaging is dan wel om de verschillende politieke portefeuilles hierin samen op te laten trekken.

Investeren in personeel

Programmatisch werken levert overigens meer voordelen op. Bedrijven kunnen de pieken en dalen spreiden en hun personeel daarop afstemmen. “De kans dat iemand structureel bij mij kan werken, neemt toe als ik weet welk werk er in de toekomst bij komt”, legt één van de ondernemers uit. Zo gaat het gesprek over op een ander belangrijk punt van de avond: mensen aan het werk houden. Met de SROI-regeling (Social Return On Investment) kunnen werkgevers voor zes weken uitkeringsgerechtigden aannemen in een gemeente. Maar bij een klus in de volgende gemeente gelden weer andere afspraken en mag diegene niet mee. Dat kan anders. Het doel moet zijn om goede mensen aan het werk te helpen en te houden. Werkgevers kunnen alleen in personeel investeren, als er continuïteit is. Ook is er meer flexibiliteit tussen gemeentes onderling nodig.

Zelfrijdende auto’s

Op het onderwerp duurzame mobiliteit en bereikbaarheid heeft Bouwend Nederland drie concrete aanbevelingen. Draai bezuinigingen op infrastructuur terug en haal achterstallig onderhoud in, maak fietspaden toekomstbestendig voor bijvoorbeeld e-bikes, en houd in de plannen rekening met ontwikkelingen als de zelfrijdende auto en SMART-mobility.

Gaten repareren

Met name in dat laatste onderwerp zijn de aanwezige politici geïnteresseerd. Huidige gaten moeten gerepareerd worden, maar hoe maak je grote aanpassingen in infra adaptief, zodat je die later weer kunt aanpassen? In de toekomst is er waarschijnlijk minder parkeerruimte nodig door technologische ontwikkelingen. Daar wil de gemeente bij het bouwen van bijvoorbeeld nieuwe parkeergarages rekening mee houden. Idealiter kan er van zo’n gebouw later weer iets ander gemaakt worden.

Masterclass

Beide partijen willen het gesprek over deze onderwerpen graag nog eens voortzetten. Na de verkiezingen zal Bouwend Nederland Regio Zuid de coalitieakkoorden analyseren. Wethouders Wonen en Infra krijgen dan een uitnodiging voor masterclasses bouwen.



Over de auteur

D. (Dennis) Mollet

Adviseur Bouw & Infra Regio Zuid