Het belang van aanspreken op onveilig gedrag

Door S.L.J. (Silke) Gurdebeke , 11 juni 2018

Het belang van aanspreken op onveilig gedrag

De meest ernstige arbeidsongevallen vinden plaats in de hoofdsectoren industrie, bouwnijverheid, handel en vervoer en opslag. Daarnaast blijkt uit ‘Arbeidsveiligheid 2018’, het nieuwe rapport van de Inspectie SZW, dat in 48 procent van de bedrijven medewerkers en leidinggevenden elkaar onvoldoende aanspreken op onveilig gedrag. Wij spraken met Cyril Litjens, trainer in de BNL Academy cursus ‘Veiligheid: Spreek elkaar aan!’

“Bovenstaande conclusies onderstrepen het belang om meer aandacht te geven aan de problematiek rond het aanspreken op onveilig gedrag”, zegt Cyril. “Ik geef al jaren cursussen hierover met als doel om medewerkers en leidinggevenden inzicht te geven in hoe elkaar effectief aan te spreken op onveilig gedrag. Hierbij wordt zowel in detail aangegeven wat wel werkt én wat juist leidt tot een averechts effect, zoals een agressieve reactie.”

De impact van niet aanspreken

“Een aantal jaren geleden werd ik tijdens de introductie geraakt door een persoonlijk verhaal van een directeur van een bouwbedrijf. Hij vertelde over een dodelijk ongeval waarbij hij indirect betrokken was. Het werd stil in de zaal, heel stil.”

In het kort kwam zijn verhaal op het volgende neer:

Als invallende projectleider kwam ik bij een project. Een krappe locatie achter een woonhuis, waar ze met een kraan en een vrachtwagen aan het werk waren. Ik sprak enkele van onze eigen medewerkers en zag ook een externe adviseur aan het werk. Deze jongeman was druk bezig met monsters te nemen. Het viel mij op dat de man geen signaalvest droeg. Verder heb ik daar geen aandacht aan besteed, omdat ik ervan uit ging dat hij wist dat hij een signaalvest aan moest doen. Zelf vervolgde ik mijn weg
om op tijd op de volgende afspraak te komen. Ik was nog geen 10 minuten aan het rijden toen mijn telefoon overging.Er was iets gruwelijks gebeurd op het project waar ik net was weggereden. Een kraan had de externe deskundige geschept en als dramatisch gevolg daarvan was hij overleden. Dit telefoontje heeft mijn leven drastisch veranderd. Nu 15 jaar later, stel ik me nog vaak de vraag: “Wat als ik wél
iets had gezegd van het signaalvest, of er wél iets aan gedaan had?”

Het verhaal had een enorme impact op de toehoorders in de zaal. Heel even flitste door mijn gedachten dat mijn aansluitende cursus maar weinig toegevoegde waarde meer zou hebben, maar het tegendeel was waar. Juist door dat trieste verhaal stonden de toehoorders extra open voor het onderwerp; hoe spreek je elkaar aan op onveilig gedrag?”

Aanspreken op ongewenst gedrag is een cadeautje

“Om het belang van het aanspreken te benadrukken, gebruik ik dit verhaal zelf nog steeds bij de start van de cursus. Hiermee kan ik goed aantonen welk verschil je dagelijks kan maken op de werkvloer als je iemand aanspreekt op ongewenst gedrag.”

''We horen vaak tijdens de cursussen dat men het moeilijk vindt om elkaar aan te spreken. Argumenten die aangedragen worden zijn onder andere dat men bang is om als een vervelende zeur beschouwd te worden of omdat diegene die erop aangesproken wordt agressief zou kunnen reageren. Vaak raakt men gedemotiveerd als iemand al meerdere keren is aangesproken en dit niet leidt tot het gewenst gedrag.''

Er zijn verschillende mogelijke oorzaken die leiden tot bovenstaande, zoals:

  • Onvoldoende kennis van persoonlijke kenmerken en juist dit inzicht helpt om te bepalen hoe je iemand het beste kan benaderen.
  • Geen inzicht van de impact van non-verbale en verbale communicatie en hoe dit toe te passen bij het aanspreken op gedrag.
  • Kennis over methodes die helpen om minder of geen weerstand te krijgen bij het aanspreken op gedrag.

''In de cursus ‘Veiligheid: Spreek elkaar aan!’ gaan we in op bovenstaande punten. Voor het verhogen van de effectiviteit van de workshop werken we samen met een trainingsacteur. Zo kunnen we in een veilige omgeving eigen ingebrachte situaties zo waarheidsgetrouw mogelijk oefenen.''

Cyril besluit: “Wat zou het mooi zijn als we worden aangesproken op ongewenst gedrag en dit zien als een cadeautje. Want dat is het.”


ARBEIDSOMSTANDIGHEDEN EN VEILIGHEID VEILIG WERKEN

Contactpersoon bij dit bericht

Sabette van der Klooster

Adviseur Dienstverlening Binnendienst