Wijken door proeftuinen sneller gasloos

Door Redactie Bouwmeesters , 04 oktober 2018

Wijken door proeftuinen sneller gasloos

“We kunnen nu veel sneller aan de slag met het volledig aardgasvrij maken van de wijk Palenstein.” Zo opgetogen reageert wethouder Robin Paalvast van Zoetermeer op de rijksbijdrage van ruim 6 miljoen euro die de Zuid-Hollandse gemeente krijgt in het kader van de regeling Proeftuin Aardgasvrije Wijken. Zoetermeer is een van de 27 gemeenten die subsidie ontvangen in het kader van dit programma waarvoor in totaal 120 miljoen euro beschikbaar is uit de Klimaatenvelop van het kabinet. Minister Ollongren van BZK maakte de namen van de 27 gemeenten maandag bekend.

In het Programma Aardgasvrije Wijken doen gemeenten kennis en ervaring op om bestaande wijken haalbaar en betaalbaar te verduurzamen. In totaal hadden 74 gemeenten een plan ingediend. Dat Zoetermeer subsidie werd toegekend, ziet Paalvast als een erkenning voor de voortrekkersrol die zijn gemeente in de energietransitie vervult. “Zoetermeer wil in 2040 volledig CO2-neutraal zijn, tien jaar eerder dan het Rijk. Dat is dus een enorme ambitie.”


Subsidie dekt onrendabele top

Palenstein, ooit de eerste nieuwbouwwijk van Zoetermeer, werd door de gemeente, woningcorporaties en netbeheerder Stedin in een Green Deal aangewezen als eerste wijk voor het aardgasvrij maken van de voorraad woningen. Honderdtwintig laagbouwwoningen in de wijk zijn inmiddels gerenoveerd tot nul-op-de-meter. Met de nieuwe subsidie pakt de gemeente er de verduurzaming van 1100 hoogbouwwoningen aan, met de bedoeling aan te tonen dat betaalbaar verduurzamen van hoogbouw ook lukt. Paalvast: “De subsidie dekt de onrendabele top in onze business case voor het van het aardgas afhalen van die hoogbouw. Je kan met die verduurzaming natuurlijk ook wachten tot het moment van groot onderhoud, maar dan duurt het allemaal veel langer. Met deze subsidie kunnen we echt versnellen en ervaring opdoen.”


Schaalvergroting is volgende stap

De volgende stap is schaalvergroting, licht Paalvast nader toe: “Zodat volgende projecten goedkoper worden, ook in andere gemeenten. Want willen we onze ambities halen, zowel lokaal als landelijk, dan is die versnelling echt nodig. In het huidige tempo gaat het veel te langzaam doordat veel gemeenten nog de kat uit de boom kijken omdat ze de business case ervoor niet rond krijgen. Maar als door schaalvergroting de kostprijs van verduurzaming omlaag gaat, verandert dat natuurlijk. Dan ontstaat er ook een enorme opgave voor de bouw.” Zelf onderneemt Zoetermeer ook al stappen om ervoor te zorgen dat er straks voldoende vakkrachten zijn voor het verduurzamen van al die duizenden woningen: “In Palenstein werken we met Mbo Rijnland samen om studenten klaar te stomen voor die toekomst. Zo kunnen studenten in het Living Lab Palenstein met eigen ogen zien hoe verduurzaming in de praktijk op de bouwplaats in zijn werk gaat.”


Woningeigenaren ook oplossing bieden

Bij de transformatie van de laagbouwwoningen in Palenstein ging het om een all electric verduurzaming door middel van verregaande isolatie en zonnepanelen op de daken. De transformatie van de 1100 hoogbouwwoningen met de nieuwe subsidie gebeurt – naast extra isolatie – met warmte- koudeopslag. “Hoogbouw heeft minder dakoppervlak, dus dan red je het niet met zonnepanelen.” Elektriciteit voor huishoudelijke apparatuur blijven bewoners er zelf afnemen van een energieleverancier naar keuze. “Grosso modo gaat tachtig procent van het energieverbruik op aan warmte. Met daarvoor een duurzame bron scheelt dat dus al enorm in de CO2 uitstoot”, aldus Paalvast. Hij legt ook uit dat voordat heel Palenstein kan worden losgekoppeld van het aardgasnet de gemeente ook aan particuliere woningbezitters een betaalbaar aanbod moet kunnen doen. Gebouwgebonden financiering noemt hij daarvoor een goede optie: “Maar op dit moment zijn de randvoorwaarden daarvoor nog niet aanwezig.”


AANBESTEDEN DUURZAAMHEID ENERGIEZUINIGE BESTAANDE BOUW CIRCULAIRE ECONOMIE DUURZAME BOUWPROCESSEN

Over de auteur

Redactie Bouwmeesters