BNR Bouwmeesters: de warmtepomp

Door Redactie Bouwmeesters , 11 oktober 2018

BNR Bouwmeesters: de warmtepomp

Overal in Nederland moeten woningen worden verduurzaamd. Een van de mogelijkheden waarmee dat bereikt kan worden is de warmtepomp. Steeds vaker wordt hij genoemd in het publieke debat en in Den Bosch werd er op 10 oktober zelfs een warmtepompcongres gehouden. Maar is de warmtepomp wel een duurzame optie voor elk huishouden? Waar moet je als huurder of huiseigenaar op letten? Over deze vragen ging de uitzending van BNR Bouwmeesters van maandag 8 oktober.


Te gast in de studio waren:

Pablo van der Laan, adviseur bij woningcorporatie Ymere
En
Jan Willem van de Groep, duurzaamheidsdeskundige en oprichter van o.a. Factory Zero en Stroomversnelling

Eerst isoleren
Inmiddels heeft bijna iedereen in Nederland er van gehoord: de warmtepomp. Maar waar velen denken dat vervanging van de cv-ketel door zo’n warmtepomp volstaat voor de verduurzaming van een woning, is dat volgens duurzaamheidsdeskundige Jan Willem van de Groep niet zo simpel: “Met name voor bestaande bouw geldt dat als je huis niet goed geïsoleerd is, je energieverbuik na die omruil niet omlaag gaat.” Als er goed geïsoleerd is kan de warmtepomp ook compacter waardoor hij minder energie verbruikt, minder geluid maakt en makkelijker kan worden ingepast.
Interviewer Paul Laseur gaf aan dat het belangrijk is om te onthouden dat het begrip ‘warmtepomp’ een verzamelterm is voor verschillende installaties. Er zijn belangrijke verschillen tussen bijvoorbeeld grondwarmtepompen en luchtwarmtepompen en volgens Van de Groep kan zelfs een airco-installatie meegerekend worden in dit rijtje.

Energiebesparing
Een belangrijke vraag in het debat over warmtepompen is: hoeveel energie bespaart deze vergeleken met bijvoorbeeld een gasketel? Van de Groep stelde dat een warmtepomp de mogelijkheid heeft om van 1KWh elektrische energie gemiddeld 4KWh warmte te maken. “Een gemiddeld rendement van een warmtepomp is ongeveer vierhonderd procent en hij gaat pas slechter worden voor het milieu als dat rendement onder de tweehonderd procent daalt. Dus alles wat je kunt doen boven die tweehonderd procent is per definitie beter dan een gasketel.” Op de vraag of deze verhouding ook betekent dat een warmtepomp maar half zo vervuilend is als een gasketel reageerde de duurzaamheidsdeskundige terughoudend: “Zo zou ik het niet direct durven stellen, want het hangt af van de energiemix die je gebruikt.”
De suggestie dat al die warmtepompen straks het elektriciteitsnet overbelasten, noemde Van de Groep ‘een broodje-aapverhaal’.

Verduurzaming en huurders
Van 7,6 miljoen woningen in Nederland is ruim 3,3 miljoen een huurwoning. Van belang daarom is te weten hoezeer huurders openstaan voor verduurzaming van hun woning. Pablo van der Laan, adviseur bij Ymere, zei dat de gemiddelde huurder daar nog niet echt mee bezig is: “Zij hebben vaak helaas ook andere problemen aan hun hoofd. Maar we hebben ook veel projecten waarbij we met bewoners overleggen over hoe hun woning het beste kan worden verduurzaamd.” Vooral de kosten spelen voor huurders een grote rol. Bij gelijke woonlasten na de verduurzaming gaan de meesten wel akkoord. Maar bij stijgende lasten moeten ze overtuigd worden van het nut en de noodzaak van verduurzaming. Dat lukt vaak wel, maar met moeite, aldus de Ymere-adviseur. Voor woningcorporaties is verduurzaming volgens Van der Laan ook een flinke operatie: mensen moeten tijdelijk verhuizen naar een wisselwoning, er moeten leidingen worden getrokken en er moet extra worden geïsoleerd.

Alternatieven voor de warmtepomp
Aan het slot van de uitzending nuanceerden beide studiogasten het beeld dat het lijkt alsof de warmtepomp de enige oplossing is voor het verduurzamen van woningen. Als andere opties noemden zij warmtenetten, infrarood verwarming en in de toekomst wellicht groen gas. Dat biedt een uitkomst voor vooroorlogse woningen. Door gebrek aan isolatie en ruimte zijn warmtepompen volgens beide gasten namelijk minder geschikt voor deze woningen.

Luister hier naar de uitzending


ENERGIEZUINIGE BESTAANDE BOUW DUURZAAM INKOPEN KLIMAATADAPTATIE BEBOUWD GEBIED DUURZAME BOUWPROCESSEN WONINGMARKT

Over de auteur

Redactie Bouwmeesters