Gunningscriteria

Gunningscriteria zijn de criteria die gebruikt worden om de inschrijvingen te toetsen, zodat bepaald kan worden welke inschrijving als eerste voor gunning in aanmerking komt.
De laatste stap in de fase van aanbesteden is toetsing van de aanbieding aan de gunningscriteria. 

Twee gunningscriteria

Er zijn twee gunningscriteria:

  • Economisch meest voordelige inschrijving (Emvi)
    Bij dit criterium worden naast de prijs ook andere aspecten in beschouwing genomen, bijvoorbeeld de beperking van hinder. De manier waarop deze criteria meewegen moet vooraf bekendgemaakt zijn. Hiertoe wordt vaak een beoordelingsmatrix gebruik. PSIBouw heeft in het rapport ‘Gunnen op waarde’ de juiste manier uitgewerkt om met een dergelijke matrix om te gaan.
  • Laagste prijs
    Bij dit criterium telt alleen de inschrijfsom mee. De aanbestedingswet en het ARW 2012 leggen beperkingen op aan de keuze voor gunnen op laagste prijs. De aanbestedende dienst moet motiveren dat hij goede redenen heeft om af te wijken van het voorschrift om te gunnen op de economisch meest voordelige inschrijving. Deze richtlijn geldt met name voor overheidsdiensten en nutsbedrijven. Private bedrijven, consumenten en corporaties, mogen vrijuit kiezen voor de laagste prijs als gunningscriterium.

Eis van Transparantie

Voor gunningscriteria geldt het vereiste van transparantie. Dat betekent dat het vooraf voor alle inschrijvers duidelijk moet zijn op welke wijze de verschillende criteria meewegen. Tevens moet duidelijk zijn waaraan een inschrijving moet voldoen om goed te scoren op een gunningscriterium. Een (sub-) gunningscriterium is pas correct als het zelfstandig in staat is een volgorde aan te brengen in de aanbiedingen. Gunningscriteria met een ‘knock-out’ karakter zijn niet mogelijk.

Niet goed is 'Naast de prijs tellen mee als gunningscriteria: het plan van aanpak, de planning en het V&G-plan.’ Wel goed is: ‘Gunning geschiedt op basis van de economisch meest voordelige aanbieding. Deze wordt bepaald aan de hand van bijgevoegde beoordelingsmatrix. Per sub-criterium is aangegeven wat de weging is en wat er nodig is om goed te scoren.’

Eis van objectiviteit

De uitslag van een aanbesteding mag niet afhangen van de grillen van een individuele ambtenaar of een beoordelingscommissie. Daarom moet de objectiviteit bij de beoordeling van de inschrijving geborgd zijn, met name bij gunning op basis van Emvi. Sommige gunningscriteria zijn gemakkelijk te meten. U mag verwachten dat daaraan dan ook rechtstreeks punten worden toegekend volgens een vooraf bekendgemaakte schaal. Andere criteria zijn minder eenduidig in scores uit te drukken, zoals ‘esthetische waarde’ of ‘Plan van Aanpak’. Toch kunnen ook deze worden meegewogen, als ze maar voldoende ‘geobjectiveerd’ zijn.

Objectivering is mogelijk door bijvoorbeeld een onafhankelijke commissie te benoemen. De leden van deze commissie beoordelen elk voor zich de ingekomen Plannen van Aanpak op een aantal vooraf bekend gemaakte beoordelingspunten. De scores van de verschillende commissieleden worden vervolgens gemiddeld, zodat de eindscore ontstaat. Deze methode werkt het best als de ingediende Plannen van Aanpak anoniem zijn, zodat ervaringen uit het verleden met een bepaalde inschrijver niet onbewust kunnen meewegen.

Bezwaar aantekenen

De aanbestedende dienst moet de emvi-scores zodanig motiveren dat het u duidelijk is waarom de winnende inschrijving op de aangegeven onderdelen beter is dan de uwe. Als u meent dat de toekenning van scores niet correct is, moet u zo spoedig mogelijk bezwaar aantekenen. Meestal moet u uiterlijk binnen 20 dagen na het voornemen tot gunning een kort geding aanhangig maken bij de rechtbank. Dat betekent dat u voor die tijd:

  • bij de aanbestedende dienst de precieze reden voor uw afwijzing moet opvragen als deze nog niet geheel duidelijk is,
  • een advocaat moet zoeken en hem de zaak uitleggen en
  • de advocaat moet bewegen om voor het verstrijken van de 15 kalenderdagen een dagvaarding te laten opstellen.

 

Contactpersoon

Jos van Alphen

Adviseur Aanbestedingsrecht