Risico Inventarisatie en -Evaluatie (RI&E)

Werkgevers, werknemers en overheid hebben een groot gemeenschappelijk belang bij goede arbeidsomstandigheden. De Arbeidsomstandighedenwet (hierna Arbowet) verplicht iedere werkgever om een arbobeleid te voeren dat zo veel mogelijk gericht is op optimale arbeidsomstandigheden. De primaire verantwoordelijkheid voor het bereiken van goede arbeidsomstandigheden ligt binnen de ondernemingen. Om een goed arbobeleid te kunnen vormgeven moet de werkgever een overzicht opstellen van alle risico's die in het bedrijf of de instelling kunnen voorkomen.

Met de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) kan het bedrijf gestructureerd de risico’s aanpakken om zo de kans op arbeidsgerelateerde gezondheidsklachten en ongevallen tot een minimum te beperken. Klik op één van de onderstaande links om meer te lezen over de risico-evaluatie & -inventarisatie.


1 - Wat is een RI&E?

RI&E staat voor Risico-Inventarisatie en Evaluatie. Het is een voor werkgevers wettelijk verplicht middel om de gezondheid en veiligheid te bevorderen. Elk bedrijf met personeel moet door een arbodienst of (arbo)deskundige laten inventariseren of en hoe het werk gevaarlijk of ongezond kan zijn voor medewerkers. Dit moet schriftelijk worden vastgelegd.
In deze RI&E moet ook een Plan van Aanpak (PVA) zijn opgenomen. Daarin staat beschreven welke maatregelen een werkgever gaat nemen om de geconstateerde risico’s aan te pakken en binnen welke termijn deze maatregelen uitgevoerd worden en wie binnen de organisatie daar verantwoordelijk voor is. Ten slotte moeten in een RI&E de arbeidsongevallen uit het verleden worden opgenomen.

Naar boven

2 - Wanneer moet een RI&E worden gedaan?

Een risico-inventarisatie en –evaluatie (RI&E) wordt in principe slechts eenmaal uitgevoerd. De risico’s en de maatregelen die een bedrijf neemt om deze risico’s te voorkomen of te beperken, worden vastgelegd in een Plan van Aanpak. Dit wordt eenmaal per jaar herzien en besproken met de ondernemingsraad of de personeelsvertegenwoordiging.

Het is zinvol om de RI&E (inclusief het plan van aanpak) aan te passen wanneer:

  • De daarmee opgedane ervaringen hiertoe aanleiding geven, bijvoorbeeld als de geplande maatregelen niet het gewenste resultaat hebben;
  • De werkmethoden of de werkomstandigheden veranderen, bijvoorbeeld na aanschaf van nieuwe machines of nieuwe huisvesting;
  • Zich belangrijke veranderingen voordoen op het gebied van de stand van de wetenschap of professionele dienstverlening. Er zijn bijvoorbeeld betere machines verkrijgbaar.

Er moet voor elke werkplek een RI&E gemaakt worden. Dit betekent in de praktijk dat dit voor elke bouwplaats waarop werknemers van een bouwbedrijf werken een RI&E gemaakt moet worden.

Naar boven

 3 - Hoe doe je een RI&E?

Het opstellen van een risico-inventarisatie & - evaluatie kan door de werkgever zelf gedaan worden. Dit is de taak van de preventiemedewerker. Een preventie medewerker is iemand die zich in een bedrijf (ook) bezig houdt met veiligheid en gezondheid op de werkvloer. Bij het opstellen van een RI&E is het verstandig om de medewerkers erbij te betrekken. Zij hebben dagelijks met eventuele risico’s te maken en door ze bij de RI&E te betrekken zal het draagvlak voor de maatregelen ook groter worden.

Bij het opstellen van een RI&E volgt u de volgende stappen:

  • Inventarisatie: welke risico’s spelen er in uw organisatie?
  • Evaluatie: hoe groot is het risico?
  • Plan van aanpak: hoe gaat u de risico’s aanpakken?
  • Toetsen van de RI&E
  • Maatregelen toepassen
  • Evaluatie van de maatregelen

Op de website van Volandis vindt u de tool RI&E MKB bouwnijverheid waarmee u, als werkgever met minder dan 25 werknemers gemakkelijk een RI&E kunt uitvoeren. Deze tool is een erkend RI&E tool.

Op de website www.rie.nl kunt u andere tools vinden voor het uitvoeren van een RI&E.

Naar boven

 4 - Toetsing RI&E

De toetsing van de RI&E is afhankelijk van de grootte van het bedrijf en het gebruikte RI&E-instrument. Als de RI&E is gemaakt met een goedgekeurd branche-instrument (bijvoorbeeld de RI&E MKB Bouwnijverheid van Arbouw) is de toetsing als volgt:

  • bedrijven met meer dan 25 werknemers moeten hun RI&E-instrument op de gewone wijze laten toetsen.
  • bedrijven met 25 werknemers of minder die voor het opstellen van de RI&E gebruik maken van de goedgekeurde branche-RI&E (opgesteld door de Stichting Arbouw), hoeven hun RI&E niet te laten toetsen door een gecertificeerde arbodienst/arbodeskundige
  • bedrijven die voor maximaal 40 uur per week arbeid laten verrichten (alle werknemers bij elkaar opgeteld) moeten een RI&E hebben, maar hoeven dat document niet te laten toetsen. Deze bedrijven mogen daarnaast ook gebruik maken van de ‘Checklist Gezondheidsrisico’s’. Dit is een verkorte versie van de RI&E.

Naar boven

5 - Controle arbeidsinspectie

Per 1 januari 2012 vormen de oude Arbeidsinspectie, de Inspectie Werk en Inkomen (IWI) en de Sociale Inlichtingen en Opsporingsdienst (SIOD) samen de Inspectie SZW.

De Inspectie SZW houdt, naast preventie (voorlichting over rechten en plichten en de gevolgen bij het niet naleven hiervan), onder andere toezicht op en handhaaft de naleving van de Arbeidsomstandighedenwetgeving. De inspecteur heeft toezichthoudende en opsporende taken. Hij inspecteert niet alleen de feitelijke werkomstandigheden, maar controleert ook of er een RI&E en het daarbij behorende plan van aanpak aanwezig zijn. Tevens wordt gecontroleerd of de RI&E door een gecertificeerde arbodienst is getoetst (bij bedrijven van meer dan 25 werknemers) en of de arbodienst een advies heeft uitgebracht over het plan van aanpak. Daarnaast controleert Inspectie SZW of de praktijkomstandigheden op de werkvloer overeenstemmen met de RI&E en het plan van aanpak.

Klik hier voor meer informatie over de wijze waarop Inspectie SZW kan optreden bij een bedrijf dat zijn RI&E niet op orde heeft.

Naar boven

6 - Wetgeving

In artikel 5 van de Arbowet staan de wettelijke verplichtingen met betrekking tot de RI&E beschreven: Voor de volledige wettekst kunt u terecht op www.wetten.nl of www.overheid.nl .

De werkgever is verantwoordelijk voor een volledige en actuele RI&E. Hierin staat beschreven welke risico's de werknemers lopen tijdens hun werk. De RI&E bevat een lijst van arbeidsongevallen en een plan van aanpak. In dit plan van aanpak staat beschreven welke maatregelen zullen worden genomen in verband met de eerder beschreven risico's. Zowel de RI&E als het plan van aanpak worden in samenwerking met deskundige werknemers opgesteld.

Het volgende artikel uit de Arbowet hangt samen met artikel 5:

  • Deskundige bijstand op het gebied van preventie en bescherming (artikel 14)

Gerelateerde artikelen Arbobesluit
Een verdere uitwerking van de inventarisatie en evaluatie van risico's staat in de volgende artikelen van het Arbobesluit:

  • Hoofdstuk 1, afdeling 8: jeugdigen;
  • Hoofdstuk 1, afdeling 9: zwangere werknemers en werknemers tijdens de lactatie;
  • Hoofdstuk 3, afdeling 5: bijzondere categorieën werknemers (jeugdigen, zwangere werknemers en werknemers tijdens de lactatie);
  • Hoofdstuk 7, afdeling 6, paragraaf 2: jeugdige werknemers;
  • Hoofdstuk 2, afdeling 1: melding van ongevallen en beroepsziekten;
  • Hoofdstuk 2, afdeling 2: arbeidsveiligheidsrapportage;
  • Hoofdstuk 2, afdeling 4: bedrijfshulpverlening;
  • Hoofdstuk 2, afdeling 5: bouwproces.

Deze artikelen kunt u vinden op www.wetten.nl of www.overheid.nl  .

Gerelateerde artikelen Arboregeling
Een paar onderdelen uit het Arbobesluit zijn verder uitgewerkt in de Arboregeling:

  • Melding van ongevallen en beroepsziekten (arbobesluit): Hoofdstuk 1, paragraaf 1.4: Melding arbeidsongevallen en beroepsziekten en Bijlage 1;
  • Bouwproces (arbobesluit): Hoofdstuk 3, paragraaf 3.1: Bouwproces en Bijlage 3.

U vindt deze artikelen op www.wetten.nl of www.overheid.nl .

Naar boven

7 - CAO voor de Bouwnijverheid

Onderstaande CAO-artikelen hebben betrekking op de inventarisatie en evaluatie van risico's.

Naar boven

8 - RI&E voor de Glasbranche

Omdat er binnen de glasbranche andere risico's voordoen dan binnen het bouw- en infrabedrijf, is er een voor deze branche een eigen RI&E beschikbaar (klik hier)  De leden van de vakgroep GBO kunnen hier zelf mee aan de slag, of ze kunnen gebruik maken van de dienstverlening van het KenniscentrumGlas (klik hier)

Naar boven

Links:

Naar boven


Voor meer informatie en advies kunt u contact opnemen met Bouwend Nederland Advies via T (079) 325 2250 of advies@bouwendnederland.nl

 

Contactpersoon

Bouwend Nederland Advies

advies@bouwendnederland.nl, 079 - 3 252 250