Circulaire Economie

Visie: Bouwend Nederland gaat voor een gezonde, veilige, betaalbare woning-, utiliteits- en grond- weg- en waterbouw met geringe impact op het milieu, waarbij economische, sociale en ecologische investeringen en eisen in balans zijn. Onderdeel hiervan is het (verder) reduceren van primair grondstofgebruik, het hergebruiken of recyclen van gebruikte materialen en het beperken van bouw- en sloopafval.

Ontwikkelingen 

Januari 2017 heeft Bouwend Nederland, met 180 andere partijen, het Grondstoffenakkoord getekend. Ambities:
• streven naar 10% circulair inkopen in 2020 door overheden
• 50% minder gebruik van primaire grondstoffen in 2030 (ten opzichte van 2014)
• 2050 Nederland circulair

Januari 2018 gaat een wettelijke grenswaarde aan de milieubelasting van materialen van nieuwe gebouwen in, de MilieuPrestatie Gebouwen (MPG). Deze kijkt o.a. naar herbruikbaarheid. Bouwbedrijven toetsen hun ontwerpen aan deze MPG. De berekening gebruikt de Nationale Milieudatabase (NMD), daarin staan bouwmaterialen met hun milieu gegevens. zie www.milieudatabase.nl

De vraag naar duurzaam materiaalgebruik in aanbestedingen neemt, met name in grotere GWW-werken, toe. In de B&U en kleinere GWW werken is deze vraag vooralsnog beperkt.

Het Rijk werkt in het programma Van Afval Naar Grondstof (VANG) aan het versnelling van de transitie richting circulaire economie. Zie Dossier VANG - Ministerie I&M

Situatie bouw- en infrabedrijven

De bouw zet serieus in op duurzaam materiaalgebruik. Nieuwe en verbeterde methoden bij recycling en productie zorgen ervoor dat meer grondstoffen herbruikbaar zijn. Energie uit asfalt, biocomposieten bruggen of afbreekbare conserveringsmiddelen helpen de GWW verder verduurzamen. In de logistiek en CO2 reductie worden grote stappen gemaakt. Bouw- en sloopafval wordt grotendeels gerecycled: ten minste 95% van het bouw- en sloopafval wordt hergebruikt of gerecycled (Meten is weten in de Nederlandse Bouw, CE Delft 2014).

De bouwsector speelt een grote rol in de transitie naar circulair. Voor deze belangrijke maatschappelijke opgave zijn veel (inter)nationale ketenpartners nodig. O.a.: slopers, toeleverende industrie, bouwgroothandel, vastgoedbeleggers, architecten, (overheids)-opdrachtgevers en de (ontwikkelende) bouw. Ketenpartners hebben allen een andere rol.

Bouwbedrijven kunnen vanuit hun rol in de keten primair grondstofgebruik verder reduceren. Dit door bouwwerken te ontwerpen met: lichtere constructies, inzetbaar voor meerdere functies en goed demontabel na sloop. Bouw- en sloopafval te scheiden en tot een minimum te beperken. Daarnaast kan zo duurzaam mogelijke materiaal gebruikt worden.

Voor de transitie naar circulair is voor de uitvoerende bouw (o.a.) essentieel:

  • Een veelzijdig, aantoonbaar, aanbod duurzame / circulaire bouwmaterialen: Voor veel bouwmaterialen is geen circulair aanbod. Ook is er discussie over de definitie en aantoonbaarheid van circulariteit. De Nationale Milieu Database (wettelijk kader milieubelasting bouwmaterialen) biedt nog weinig data.
  • Circulair inkopen opdrachtgevers: Criteria aan duurzaam materiaalgebruik moeten in aanbestedingen serieus meegenomen worden, zodat bedrijven materiaalgebruik in projecten optimaal kunnen verduurzamen. En bedrijven zich met circulariteit / materiaalgebruik kunnen onderscheiden in de markt

Ontwikkelingen materialen / toeleveranciers 

Veel toeleveranciers werken aan duurzamere materialen of bouwproducten. Er bestaat een aantal  samenwerkingsverbanden die zich toeleggen op het verder verduurzamen van een materiaal en het vergroten van de toepassing: o.a.: Circulaire metaalketenMVO netwerk beton, Bewust met hout. Op de website vlakglasrecycling is precies terug te vinden hoeveel CO2 bespaard wordt door vlakglas in te zamelen. Maar ook binnen veel andere materialen en bouwproducten vinden duurzame innovaties plaats. De kennisbank Biobased Bouwen bevat voor diverse duurzame biobased materialen en bouwproducten kennis over de samenstelling en de toepassingsmogelijkheden, zie: Kennisbank Biobased Bouwen

Er komen meer (regionale) marktplaatsen voor hergebruikte materialen of bouwdelen en websites die duurzame bouwmaterialen aanbieden.  Zo biedt de website www.terracaza.nl herbruikbare grondstoffen en materialen voor de grond-, weg- en waterbouw en aanverwante sectoren in  Nederland in beeld. De website FLOOW2 biedt een marktplaats waar bedrijfsmaterieel, vergaderruimten, maar ook diensten aangeboden en gehuurd kunnen worden.

Duidelijke en toegankelijke milieu informatie belangrijk 

In 2014 heeft Bouwend Nederland het rapport “Meten is weten in de Nederlandse bouw” van CE Delft gepubliceerd. Dit rapport schetst een totaalbeeld van de milieudruk, waarvoor de Nederlandse bouw verantwoordelijk is. Uit het rapport blijkt dat de impact van de Nederlandse bouw beperkter is dan vaak beweerd, maar dat er technisch en organisatorisch nog veel milieuwinst te behalen valt. Producten en processen kunnen nog innovatiever en opdrachtgevers kunnen hier explicieter om vragen en er ruimte voor bieden in de opdrachtverstrekking.

Het rapport constateert dat eenduidige milieu-informatie niet altijd goed beschikbaar is. Gegevens zijn soms verouderd en niet structureel van aard en er is veel discussie over uitgangspunten en onderlinge vergelijkbaarheid. Milieu informatie is complex en ontoegankelijk voor de meeste inkopers en ontwerpers. Dit maakt het lastig om verschillende milieutechnische ontwerpvarianten te maken en hierop te sturen in de inkoop. Daarbij zijn instrumenten en milieudatabases nog in ontwikkeling. Bouwend Nederland ziet voor de Nationale Milieudatabase een belangrijke rol weggelegd om tot duidelijke en toegankelijke milieudata te komen voor de Nederlandse Bouwsector. 

Relevante links



Contactpersoon

Helen Visser

Accountmanager Sectie Bouw Middelgroot

Interessante publicaties

    Agenda Duurzaamheid

    16 maart 2016

    Bouwend Nederland gaat voor een gezonde, veilige en betaalbare woning-, utiliteits- en grond- weg- en waterbouw met geringe impact op het milieu, waarbij economische, sociale en ecologische investeringen en eisen in balans zijn. In deze Agenda Duurzaamheid vindt u de strategische koers van de vereniging op het gebied van Duurzaamheid.

    Download


    Duurzaamheidswijzer helpt ondernemer op weg met duurzaam bouwen

    17 februari 2016

    Over duurzaam bouwen is online heel veel informatie beschikbaar. Zoveel, dat sommige ondernemers door de bomen het bos niet meer zien. Om die reden heeft Bouwend Nederland deze week de Duurzaamheidskaart gelanceerd. De Duurzaamheidskaart geeft per thema de visie van de vereniging, biedt structuur in de veelheid van beschikbare informatie over duurzaamheid en helpt u op weg om hiermee aan de slag te gaan. Kortom: een praktische wegwijzer voor duurzaam bouwen.


    Download


    Meten is weten. Milieu-impacts van Nederlandse bouw- en sloopactiviteiten

    23 april 2015

    In opdracht van Bouwend Nederland heeft CE Delft een milieuanalyse van de complete Nederlandse bouwsector inclusief indirecte effecten uitgevoerd. Voor het jaar 2010 wordt een totaalbeeld geschetst van de milieudruk waarvoor de Nederlandse bouw verantwoordelijk is. In dit rapport worden de resultaten van deze analyse geleverd en besproken. Ook is een korte inventarisatie gedaan van ontwikkelingen binnen de bouw die tot verduurzaming kunnen leiden.

    Download


    Duurzaam inkopen van hout

    13 februari 2013

    Het verduurzamen van de gebouwde omgeving is en blijft een maatschappelijke opgave. Duurzaamheid wordt een steeds belangrijker gunningscriterium.

    Download