· Is uw infraplanning onderhoud en crisisproof?
· Noodzakelijke investeringen in onderhoud wegen en riolering
· Haal meer uit de markt!
· Professioneel aanbestedingsbeleid
Wat komt er op u af in de komende raadsperiode?
Zowel in de planontwikkeling, planuitvoering als planfinanciering leveren gemeenten een belangrijke bijdrage aan de uitvoering van het verkeers- en vervoersbeleid. Dat is door de decentralisatie verder versterkt. Bovendien worden de verkeersproblemen het meest op lokaal niveau gevoeld en is het belang voor een goede oplossing het grootst.
De kwaliteit van de lokale economie is onlosmakelijk verbonden met de kwaliteit van de lokale infrastructuur. Blijvend investeren in infrastructuur leidt tot een beter vestigingsklimaat voor bedrijven en burgers en bevordert de verkeersveiligheid. Beperking van overlast en oog voor duurzaamheid en veiligheid bij ontwerp, bouw en onderhoud van infrastructuur zijn daarbij belangrijke randvoorwaarden.
Gemeenten beheren samen 85% van alle wegkilometers in Nederland. Driekwart van alle verplaatsingen in Nederland is korter dan 7,5 kilometer en de meeste Nederlanders wonen, werken sporten, winkelen en ontspannen binnen een straal van 20 kilometer. Er is vanuit de burgers behoefte aan een veilige (bij voorkeur van overig vervoersmiddelen gescheiden) en goed onderhouden fietsroutes, aantrekkelijke overstappunten op een vorm van publiek vervoer en goed onderhouden wegeninfrastructuur.
Bij het plannen van nieuwbouw (ook van scholen, winkelcentra, bedrijventerreinen en sportcomplexen) staat het aanleggen van ontsluitende infrastructuur en aansluiting op de bestaande hoofdinfrastructuur (zowel te voet, per fiets en via auto en OV) voorop.
In het belang van verkeersveiligheid op wegen buiten de bebouwde kom is het bermbeheer van cruciaal belang.
Door klimaatveranderingen zullen hevige regenbuien vaker en heftiger optreden en zal er vaker sprake zijn van hinder en wateroverlast in bebouwde gebieden. Ruim 90% van alle gemeenten heeft te maken (gehad) met regenwateroverlast. De komende jaren zullen de bestaande 50 tot 60 jaar oude bestaande rioolsystemen (zeker in oudere woonwijken) vervangen moeten worden. Daarnaast stijgen de kosten door een toename van het gescheiden afvoeren van afval- en regenwater en de aanpassing/uitbreiding van rioleringsystemen als gevolg van de Kader Richtlijn Water. Dit zal tot aanzienlijk hogere lasten voor burgers en bedrijven zal leiden.
Er bestaat een behoefte om meer verband te brengen tussen de opgaven op het gebied van locatieontwikkeling, bereikbaarheid, leefbaarheid, water en natuur. Gemeenten spelen een cruciale rol in deze integrale gebiedsontwikkeling. Juist op lokaal niveau moet een integrale belangenafweging plaatsvinden met burgers en bedrijfsleven. Daar past ook bij dat de ambtelijke voorbereiding en bestuurlijke besluitvorming binnen heldere en dwingende tijdspaden wordt afgerond. Versnelling van lokale en regionale projecten moet worden mogelijk gemaakt.
De mogelijke invoering van de kilometerprijs en de bijbehorende afschaffing van de vaste autobelastingen heeft invloed op de omvang van het wagenpark. De drempel om een auto te bezitten neemt af, waardoor het wagenpark naar verwachting sneller zal groeien dan in een situatie zonder kilometerprijs. Het voorkomen van (toenemende) parkeerproblemen in binnensteden, bestaande buitenwijken en (geplande) nieuwbouwwijken wordt de komende jaren een grote opgave. Gemeenten zullen een afgewogen parkeerbeleid moeten voeren.
De afgelopen jaren is gekenmerkt door ruime inkomstenstijgingen en een expansief uitgavenbeleid op de gemeentelijke beleidsterreinen. Voor de komende jaren kondigt zich in het bijzonder voor het gemeentefonds een daling aan. Nieuwe gemeenteraden krijgen te maken met aanzienlijk minder budgettaire ruimte dan de zittende. De financiële ruimte voor gemeenten voor de komende jaren is nog met veel onzekerheden omgeven. In 2011 en 2012 wordt de ruimte steeds kleiner en vanaf 2013 ontstaat een negatieve financiële ruimte, met name door toename van bijstandsuitkeringen en dalende inkomsten vanuit het Gemeentefonds.
In verhouding tot de huidige situatie neemt het aantal gemeenten met een teruglopende bevolking toe. Dit is in lijn met de algemene trend van dalende bevolkingsgroei in Nederland. De veranderende demografische samenstelling van de bevolking kan specifieke eisen stellen aan de inrichting en typen infrastructuur in de gemeente.
Waar kunnen wij u bij helpen?
De behoefte aan adequate duurzame maatregelen om de bereikbaarheid binnen gemeenten te bevorderen kan op steun vanuit de samenleving rekenen. De bouwsector kan een grote bijdrage leveren aan het bestrijden van mobiliteitsproblemen. Niet alleen door uitbreiding en onderhoud van infrastructuur, maar juist ook door in een vroeg stadium mee te denken over bijvoorbeeld oplossingen voor een betere doorstroming en verkeersveiligheid tijdens werkzaamheden en oplossingen om de schaarse ruimte meervoudig te gebruiken (wonen, werken en parkeren).
De leden van Bouwend Nederland hebben ervaring met het toepassen van ‘waterbestendig bouwen’, vooral in stedelijke gebieden. Met relatief simpele ingrepen kunnen (woning)bouwlocaties worden beschermd tegen (tijdelijke) wateroverlast.
Het op peil houden van de bouwproductie is essentieel. De bouw kan gemeenten, ook gezien de afnemende bestedingsruimte, daarbij helpen en ontzorgen door de aanleg en het beheer en onderhoud van de infrastructuur en buitenruimte kostenefficiënter en kwalitatief beter uit te voeren.
Gemeenten en marktpartijen kunnen samenwerken door een vroegere marktbetrokkenheid te organiseren, versnelling in procedures en besluitvorming te bewerkstelligen en een passend aanbestedingsbeleid te hanteren.
Zeker in deze tijd van crisis en met afnemende financiële ruimte in het vooruitzicht is het voor zowel professionele opdrachtgevers als opdrachtnemers van belang om te kunnen anticiperen en strategische keuzes te kunnen maken ten aanzien van het voorgenomen werkenprogramma en orderportefeuille. Door als gemeente de planning jaarlijks en digitaal ter beschikking te stellen via bijvoorbeeld de website, kunnen bouwbedrijven beter op deze aankomende productie inspelen. Dat kan leiden tot het (extra) investeren in de onderneming qua materiaal en personeel, het aangaan van strategische coalities en behoud van werkgelegenheid bij plaatselijke ondernemers. Daarnaast kunnen dan ook de oorzaken van de vertragingen beter in de gaten worden gehouden.
De verminderende financiële situatie de komende jaren en de voortdurende behoefte aan een goede en veilige beschikbaarheid van infrastructuur voor de burgers stelt de gemeente voor een grote uitdaging. De in het kader van de economische crisis ingezette versnelling van infrastructurele werken en het zo veel mogelijk op peil houden van de woningbouw werkt stimulerend voor de werkgelegenheid en kan door het verbeterde vestigingsmilieu de gehele gemeente ten goede komen.
Bouwend Nederland ziet goede mogelijkheden om met gemeenten meer innovatieve contractvormen voor aanleg en beheer en onderhoud toe te passen bij daarvoor geschikte infrastructuur projecten. Bouwend Nederland brengt gemeenten graag op de hoogte van de voordelen, mogelijkheden en attentiepunten bij het toepassen van deze contractvormen.
Bouwend Nederland biedt de mogelijkheid voor het organiseren van een regelmatig gemeentelijk bouwoverleg tussen brancheorganisatie Bouwend Nederland en een gemeente die daarop prijsstelt. Het heeft als doel om te komen tot concrete samenwerking tussen Bouwend Nederland en de gemeente op die gebieden waar raakvlakken liggen. Uit het overleg volgen acties die ambtelijk en bestuurlijk draagvlak hebben.
Relevante dossiers op dit onderwerp
Bouwend Nederland Visiedocumenten ‘Investeren in Infrastructuur’, ‘Mobiliteit en bereikbaarheid’ en ‘Gebiedsontwikkeling’
Bouwend Nederland Dossier Duurzaamheid
Bouwend Nederland Dossier Doorstroming
Bouwend Nederland Handboek Gemeentelijk Bouwoverleg
VNG Mobiliteitsbeleid op lokaal niveau
V&W Gebiedsgerichte uitwerking MobiliteitsAanpak
Verlanglijst gemeentelijke aanbestedingen