BNR Bouwmeesters: twee jaar Bouwagenda

Door Redactie, 11 april 2019

BNR Bouwmeesters: twee jaar Bouwagenda

Op 11 april presenteert de Bouwagenda haar voortgangsrapport aan het kabinet. In de uitzending van 8 april ging Bouwmeesters in gesprek met voorzitter Bernard Wientjes over wat de Bouwagenda de afgelopen twee jaar heeft bereikt en wat de plannen zijn voor de toekomst. Te gast was: Bernard Wientjes, voorzitter van de Bouwagenda.

Rondvraag

Ook deze week begon de uitzending met het bouwnieuws van de gast. Bernard Wientjes was geïnspireerd door het waterstofschip ‘Energy Observer’, dat deze week aanmeerde in Amsterdam: “Wanneer je door alle huidige problemen heen kijkt, zie je dat waterstof de toekomst is. Water is onbeperkt en grootschalig, als we dat omzetten in groene waterstof hebben we het klimaatprobleem opgelost.” Wientjes erkent dat het schip nog geen realistisch alternatief vervoer biedt: “Daarvoor is het nog te duur. Maar een schip als dit is een symbool voor de innovatie.”

Duizend gebouwen per dag

Vanaf 2021 gaat Nederland grote stappen maken om de transitie naar circulair bouwen te realiseren. In 2050 moet heel Nederland CO2-vrij zijn. Om de randvoorwaarden hiervoor te creëren, is twee jaar geleden de Bouwagenda opgericht. Volgens Wientjes is dat een enorme opgave: “We moeten tussen de 600 en 1000 gebouwen verduurzamen per dag. We hebben revolutionaire kennis nodig om dit voor elkaar te krijgen.” Topmensen uit de bouwsector, overheid en academische wereld komen bijeen in de Bouwagenda om samen te werken. “Dat zijn stuk voor stuk mensen die om hun kennis zijn gevraagd en gezien worden als zwaargewichten in de bouw”, beweert Wientjes.
Ondanks dat Nederland tot 2050 heeft om energieneutraal te worden, wil Wientjes de Bouwagenda na vier jaar opheffen: “Het is een soort spoorrails. Wij leggen de rails aan, zetten er een wagon op en geven die een harde duw. Daarna moet hij zelf rijden.”

Meer urgentie

Momenteel gebeurt er volgens Wientjes nog weinig: “Zoals ik zei, moeten we minstens 600 gebouwen per dag verduurzamen. Als we nu de 10 à 20 halen is het veel.” Daar gaat volgens de Bouwagenda-voorzitter verandering in komen: “We hebben de afgelopen twee jaar onderzoek gedaan. Nu gaan we uitvoeren om die revolutionaire versnelling te beginnen.” Het huidige kabinet draagt er volgens Wientjes aan bij dat de verduurzaming van de bouw meer aandacht krijgt: “De klimaattafels hebben het gevoel van urgentie doen stijgen.” Wientjes is positief over de resultaten van de klimaattafels: “Tevreden ben je natuurlijk nooit, maar het is een gigantische stap dat de overheid en al die verschillende sectoren samen kiezen voor een grootschalige aanpak.”

BTIC

Om de nodige innovatiegolf impuls te geven, heeft de Bouwagenda bemiddeld tussen overheid en bedrijfsleven om het Bouw en Techniek Innovatiecentrum op te zetten (BTIC). Ook technische universiteiten, hbo’s en TNO hebben zich hierbij aangesloten. Uiteindelijk is het de bedoeling dat de baten van innovatie ook de burger gaan bereiken. “Ons standpunt over de burgers is simpel. De burger moet totaal ontzorgd zijn. Als dat niet lukt moeten de kosten niet groter zijn dan wat hij bespaart op zijn energierekening,” aldus Wientjes.

Eind dit jaar

Momenteel worden de laatste loodjes gelegd voordat het echte werk kan beginnen. De bouwsector ondertekent op 11 april de DigiDeal voor de Gebouwde Omgeving, een afspraak om alle bouwmaterialen digitaal vast te leggen. Wientjes: “Digitalisering is een randvoorwaarde voor circulair bouwen. Als we dat rond hebben, kunnen we eind dit jaar de eerste grote projecten realiseren.”

Prijs, prijs, prijs

Daarmee is de wagon begonnen met rijden en zou je zeggen dat de Bouwagenda haar taak vervuld heeft. Toch blijft er werk over. Zo is de bouwsector volgens Wientjes nog te prijsgedreven: “Bedrijven werkenmet minimale marges. Alles draait om prijs, prijs, prijs.” Daardoor houden bedrijven geen geld over voorinnovatie. Bovendien heeft de bouw hoge faalkosten en zijn bedrijven miljarden kwijt aan het herstellen van fouten. Ook daar wil de Bouwagenda wat aan doen: “We willen niet langer het wiel steeds opnieuw uitvinden. Gebouwen moeten we standaardiseren zonder dat we van onze steden grijze massa’s maken.” Standaardisering scheelt volgens Wientjes materiaalkosten en maakt fouten minder waarschijnlijk.

Bouwfraudecomplex

Ten slotte hoopt de Bouwagenda ook samenwerking in de bouw aan te wakkeren: “Samenwerking is sinds de bouwfraude een besmet woord. We moeten dat complex achter ons laten. In andere industrieën is samenwerking heel normaal. Zonder marktverstoring natuurlijk.” Het BTIC is een goede eerste stap naar meer samenwerking, maar volgens Wientjes zijn er nog meer kansen: “Op het gebied van warmtepompen en isolatie kunnen we goed samenwerken op een manier waarop de concurrentie blijft bestaan.” Ook ziet Wientjes een rol voor de aanbesteder: “Zo kan je een wijk aanpakken en consortia van bedrijven vragen zich tegelijkertijd in te schrijven.”

Donderdag 11 april presenteert de Bouwagenda haar voortgangsrapport aan minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat. Wientjes maakt zich daarover geen zorgen: “We liggen op schema.”

Meer weten? Kijk op de website van de BouwAgenda of de speciale themapagina van Bouwend Nederland.


GEZOND WERKEN DUURZAAMHEID ENERGIEZUINIGE BESTAANDE BOUW CIRCULAIRE ECONOMIE KLIMAATADAPTATIE BEBOUWD GEBIED BEVORDEREN KETENSAMENWERKING WONINGMARKT