Column/ Markt smeekt om extra aanbod

Door Ger Jaarsma , 23 mei 2019

Column/ Markt smeekt om extra aanbod

In mijn vorige column, die was toegespitst op de Provinciale Statenverkiezingen, schreef ik dat vastgoed hét onderwerp is voor de provincies. Of dat het nu gaat over commercieel vastgoed of over woningen. Ik wil het nu breder trekken. Vastgoed en wonen is immers hét onderwerp waar de markt mee worstelt en waar de landelijke politiek zich over heeft uitgesproken.

Het probleem met de woningmarkt is niet alleen dat er te weinig huizen zijn, maar het is ook een uitdaging om dat gegeven goed voor het voetlicht te brengen. In ons land slapen er namelijk maar weinig mensen onder een brug omdat er voor hen geen geschikte woning beschikbaar is. Wat wel gebeurt, is dat mensen langer thuis blijven wonen of langer in die net iets te krappe woning blijven zitten. Of ze blijven na de studie in de studentenwoning of in de betaalbare flat.

De woonmakelaars van de NVM hebben dagelijks contact met consumenten en merken het als eerste wanneer er ontwikkelingen op de markt zijn. We lopen met onze data dan ook voor op bijvoorbeeld het CBS of het Kadaster. Prijsstijgingen of schommelingen in het aanbod zien we al in een vroeg stadium. Eind vorig jaar signaleerden we dat de gekte een beetje uit de markt ging, en in het eerste kwartaal van dit jaar zagen we die trends van 2018 doorzetten. We zagen enorme prijsstijgingen minder vaak voorkomen, maar constateerden ook dat de krapte er nog steeds is. Het EIB-rapport van 13 mei laat daarbij zien dat de krapte op de woningmarkt voorlopig aanhoudt en zelfs erger wordt. De afspraken in de Woonagenda ten spijt, worden er namelijk al enkele jaren te weinig woningen gebouwd. En de plancapaciteit voor de komende jaren laat zien dat het niet veel beter wordt.

Verschillende groepen op de woningmarkt ondervinden daar nu al hinder van. Neem de starters. Het CBS berichtte dat de twintigers van nu het zwaarder hebben dan de generatie die hen voor ging. Twintigers krijgen minder makkelijk een vast contract bij een werkgever, krijgen daarmee moeilijker een hypotheek, en die hypotheek zelf is ook aan strengere regels gebonden en de leenruimte is minder. Begrijp me goed, het is goed om consumenten te beschermen tegen overkreditering, maar feit is wel dat starters vandaag de dag minder makkelijk aan een woning komen. Ik hoorde ook zeggen dat de starter van nu een dertiger is en dat geloof ik zonder meer.

Daarnaast zien we een toenemend tekort aan woningen voor senioren. Zij willen wel verhuizen, maar kunnen geen geschikte woning vinden. Het gevolg daarvan is dat zij hun woningen aanpassen met trapliften, beugels in de badkamer en ga zo maar door. Wanneer deze woningen over een aantal jaar op de markt komen, zijn ze onverkoopbaar geworden. Niet alleen door de aanpassingen die gedaan zijn, maar ook omdat deze groep vaak niet of nauwelijks investeert in de verduurzaming van de woning. Door het tekort aan nieuwbouwwoningen én door de hoge prijzen van de woningen die wél worden opgeleverd, zien we ook dat een grote groep gezinnen nu de volgende stap in de wooncarrière niet kan maken.

Kortom, de markt smeekt om extra aanbod in de vorm van nieuwbouw, voor het juiste budget en op de juiste plekken. Landelijk lijkt dat idee te landen. Ik hoop dat provincie- en gemeentebesturen deze boodschap ook oppikken en écht werk maken van de woningbouw.


AANBESTEDEN DUURZAAMHEID WONINGMARKT

Over de auteur

Ger Jaarsma

Voorzitter NVM