Innovatie vergt meer durfruimte en geld

Door Redactie Bouwmeesters , 23 maart 2017

Innovatie vergt meer durfruimte en geld

Een verplaatsbare woning voor tijdelijke woonbehoefte, een intelligent systeem dat overstekende fietsers beveiligt, sensoren voor gezonder en schoner kantoorbeheer, woningen met afstandsbesturing. Bouwbedrijf Heijmans neemt innoveren serieus. Maar commercieel directeur Heleen Herbert waarschuwt dat op grote schaal innoveren de bouwsector alleen lukt als bedrijven van opdrachtgevers meer ‘durfruimte’ en financiële prikkels krijgen. Innovatie voor veiligheid op de bouwplaats was het onderwerp van de uitzending van BNR Bouwmeesters van woensdag 22 maart.  

Big data

“Ons standpunt is dat je als bedrijf zelf moet beginnen met het uitproberen van nieuwe dingen, nog voordat de klant erom vraagt”, licht Herbert de grote innovatiebereidheid van de bouwer uit Rosmalen toe. Het bedrijf richt zich daarbij op vier terreinen: energiebesparing, materiaalgebruik, ruimtegebruik (meervoudige invulling van ruimte), en gebruik van ‘big data’ (sturen op informatie voor het verbeteren van projecten en het aanboren van nieuwe markten zoals het verhogen van woon- en werkcomfort).

Open innovatie

Innoveren doet Heijmans graag samen met uiteenlopende partners. ‘Open innovatie’ vindt ook plaats op de SPARK-campus in Rosmalen, waar Heijmans mede-initiatiefnemer van is geweest. “Verrassende nieuw inzichten ontstaan juist als je je eigen kennis koppelt aan die van andere partijen”, legt Herbert uit. BeSense, een sensorensysteem dat het gebruik van een gebouw inzichtelijk maakt, ontwikkelde het bedrijf bijvoorbeeld samen met schoonmaakbedrijf CSU. Het werd voor de eerste keer toegepast in een gebouw van Aegon in Den Haag. “Onze insteek was met sensoren schoonmaakroutines in gebouwen te optimaliseren, maar het systeem is ook prima bruikbaar voor het verbeteren van de benutting en het comfort van gebouwen.”

Meegroeien

Innovaties die Heijmans lanceerde, zijn onder meer de Heijmans One, Bikescout, en SlimWonen. Van de verplaatsbare woning voor eenpersoonshuishoudens Heijmans One- zijn er inmiddels een flink aantal neergezet in gemeenten in Limburg en Brabant. Gesprekken over plaatsing in andere delen van het land zijn “vergevorderd”, aldus Herbert. Waarbij ze uitlegt dat de Heijmans One op dit moment op interesse kan rekenen vanuit krimpgebieden.

Nieuwe verdienmodellen

Bikescout meet bij oversteekplaatsen de snelheid en afstand van naderende fietsers en waarschuwt automobilisten voor hun komst met LED-indicatie in het wegdek. Het systeem is in Eindhoven toegepast bij een rotonde en het terrein van de TUe en bevordert de verkeersveiligheid. Tegelijkertijd blijken de meetgegevens ook op andere wijze waarde te hebben. “Ze bieden wegbeheerders inzicht in verkeersstromen, waardoor het op een hoger niveau ook de veiligheid en doorstroming bevorderen”, aldus Herbert. Ze noemt Bikescout een voorbeeld van een innovatie die na ingebruikname zicht biedt op weer nieuwe toepassingen en verdienmodellen.

Draadloos

Dat geldt ook voor SlimWonen. Heijmans voorziet sinds vorig jaar alle grondgebonden eengezinskoopwoningen van dit woningbesturingssteem. Je kan er draadloos via apps de verlichting en verwarming en bijvoorbeeld ook de beveiliging van je huis mee regelen. “Het systeem kan qua functionaliteit eindeloos worden uitgebreid”, stelt Herbert. Waarbij ze benadrukt dat bij die verdere ontwikkeling de belevingswaarde van de klant voorop staat: “Omdat we als bedrijf sterk geloven in het toetsen van innovatieve ideeën alvorens iets wordt doorontwikkeld.”

Durfruimte

Een belemmering voor innovatie in de bouwsector noemt Herbert de krappe marges van veel bouwbedrijven: “Innoveren kost extra tijd en geld, en dat hebben die bedrijven niet.” Ook is het volgens haar nog zoeken naar opdrachtgevers die bouwbedrijven bijvoorbeeld door middel van EMVI-criteria stimuleren en belonen voor innovatie. “Ruimte voor het uitlokken van innovatie hebben we nog veel meer nodig in Nederland.” Ze roept met name publieke opdrachtgevers op door middel van hun aanbestedingsbeleid ervoor te zorgen dat er meer “durfruimte” komt. “Mijn suggestie aan opdrachtgevers is ook altijd dat we samen meer in de goede richting bewegen als de risico’s niet eenzijdig bij de markt worden belegd..”

Versnellingsagenda

De boodschap dat zonder meer innovatieruimte realisatie van de grote bouwopgave voor de toekomst in het gedrang komt, wordt, vindt ze, goed benoemd in de Bouwagenda. Deze door oud VNO/NCW-voorzitter Bernard Wientjes geleide ‘versnellingsagenda’ voor de bouw en infra wordt op 28 maart aangeboden aan het demissionaire kabinet. Herbert roept het nieuwe kabinet op snel scherp de ambities aan te geven voor de verduurzaming van de gebouwde omgeving, “zodat alle betrokken partijen zich daarop kunnen richten”. Daarbij moeten we volop aandacht geven aan kwaliteit en comfort voor gebruikers. Maar om het echt aantrekkelijk te maken, blijven financiële prikkels nodig, zoals voortzetting van de energie-investeringsaftrek en van de salderingsregeling voor particulieren met zonnepanelen. En bijvoorbeeld voor een ruimere hypotheek voor wie investeert in duurzaamheidsmaatregelen. “Dat is allemaal nodig, willen we het tempo halen dat nodig is voor het realiseren van die grote opgaves.”
 


CONSTRUCTIEVE VEILIGHEID

Over de auteur

Redactie Bouwmeesters