BNR Bouwmeesters over het riool

Door Redactie Bouwmeesters , 30 maart 2017

BNR Bouwmeesters over het riool

Ruim honderdduizend kilometer rioolbuizen liggen er onder de grond in Nederland. Maar is dat wel genoeg? Door de klimaatverandering regent het steeds meer en een groot deel van het rioleringsstelsel ligt er ook al tientallen jaren. Is onze riolering nog wel goed genoeg om ook in de toekomst al het afvalwater op te vangen en onze voeten droog te houden?

 Te gast in de studio waren:

-Hugo Gastkemper, directeur stichting RIONED, koepelorganisatie voor stedelijk waterbeheer en riolering
en
-Freddy Verhoeven, manager van het adviesbureau van Van der Velde rioleringsbeheer

Straten als ‘bakjes’
Volgens de Bouwagenda die dinsdag werd gepresenteerd aan het kabinet, moet het tempo waarmee renovatie en vervanging van riolering plaatsvindt, fors omhoog om de toename van het regenwater bij te kunnen houden. Maar volgens Gastkemper zal het riool nooit zo groot worden dat het al die hevige regenbuien kan opvangen. Straten moeten daar ook voor worden aangepast: dieper aanleggen en met hogere stoepranden waardoor ze ‘bakjes’ worden voor tijdelijke opslag bij echte plensbuien. Verhoeven legde ook uit dat de staat waarin riolering verkeert, verschilt per regio. In gebieden op veengrond treden er door zetting van de zachte ondergrond meer verzakkingen van het riool op dan in gebieden met stevige zandgrond.

‘Binnenband’ of ‘kous’
De traditionele reparatie van een beschadigde riolering is ‘opgraven en vervangen’, legde Verhoeven uit. Een nieuwe manier van renovatie en reparatie gebeurt van binnenuit door het aanbrengen van een verstevigende ‘binnenband’ of ‘kous’. Verhoeven wees erop dat er nog altijd gemeenten zijn die niet op de hoogte zijn van deze alternatieve binnenband-techniek, terwijl die al dertig jaar bestaat. Nu wordt er jaarlijks circa duizend kilometer riolering vervangen. Dat zal volgens Gastkemper in de komende jaren geleidelijk iets gaan toenemen. Echte reparatiepieken verwacht hij niet: “Een riool gaat zestig tot honderd jaar mee en we moeten de boel dus op orde houden. Daar blijven we gewoon gestaag mee doorgaan.” Het tempo moet wel iets omhoog omdat er na de Tweede Wereldoorlog veel riolering is aangelegd die nu het einde van zijn levensduur nadert. Bij vervanging moet dit wel gebeuren in samenhang met wat er boven de grond gebeurt, met vernieuwing van straten en groen en met de aanleg van kabels en leidingen.

Spuitbeton
Vervanging van een gemengd riool door een gescheiden riool, met een buis voor afvalwater (naar de zuivering) en een voor regenwater (‘naar sloot en vijver’), gebeurt volgens Gastkemper ook steeds meer, al vormen de meerkosten daarbij vaak nog een drempel. Bij reparatie van een riool is het aanbrengen van een binnenband ook niet altijd mogelijk, zoals in het geval van het Moerriool in Arnhem. Verhoeven, die bij de renovatie van dit 150 jaar oude riool is betrokken, legde uit dat de vorm ervan ongeschikt is voor toepassing van een binnenband. Bij reparatie van een beschadiging door bijvoorbeeld per ongeluk een heipaal, wordt daar nu lokaal onder meer een wapeningsnet en spuitbeton toegepast.

Slimme rioolbuizen
Gastkemper legde uit dat er in het land inmiddels ook een aantal duurzaamheidsprojecten in het land lopen voor het terugwinnen van warmte uit afvalwater middels een warmtewisselaar. In Arnhem wordt bij het Moerriool, met relatief grote niveauverschillen, ook bekeken of stroomopwek uit afvalwater een optie is. In het buitenland worden er kabels door het riool getrokken, maar dat is voor Nederland niet echt een optie “omdat wij al ontzettend goed bekabeld zijn”. Meer innovatie zit er volgens Gastkemper en Verhoeven in ‘slimme rioolbuizen’: het met sensoren meten van wat er door het riool heen gaat en hoelang het riool meegaat, “zodat we nog beter beslissingen kunnen nemen over wat voor maatregelen we moeten nemen en wanneer”. Gastkemper: “We zullen zien dat het hele omgaan met het rioolstelsel meegenomen wordt in de digitalisering van de samenleving en er dan weer nieuwe mogelijkheden komen om beter voor het riool te zorgen.”

Vraag het Fred
Deze week in de rubriek 'Vraag het Fred' de vraag: "Er zitten twee kapotte bakstenen in mijn gevel. Hoe krijg ik die vervangen zonder dat de hele muur naar beneden moet?". Het antwoord hoor je in BNR Bouwmeesters.

Luister hier naar de uitzending




Over de auteur

Redactie Bouwmeesters