Maak kennis met Folkert Atema en de NEN 3650

woensdag 2 juni 2021

Yvonne de Rijck

Adviseur Techniek Vakgroep Ondergrondse Netwerken en Grondwaterbeheer
Afbeelding Maak kennis met Folkert Atema en de NEN 3650

Namens Bouwend Nederland en de Vakgroep Ondergrondse Netwerken en Grondwaterbeheer neemt Folkert Atema deel in de Normcommissie (NC) Transportleidingen (NEN 3650). Daarnaast levert hij, samen met collega-bedrijven, inhoudelijke input aan de norm via werkgroepen. In gesprek met Folkert ontdekken we waar de NEN 3650 over gaat, welke onderwerpen er de komende jaren op de agenda staan en voor wie deze norm interessant is.

De eerste drie letters van de NEN 3650, is de afkorting Nederlandse Norm en een verwijzing naar Stichting Koninklijk Nederlands Normalisatie Instituut. Een NEN norm is een document waarin beschreven staat aan welke eisen een product, dienst of methode moet voldoen. Partijen kunnen vertrouwen dat een product, dienst of methode die voldoet aan de eisen, veilig en betrouwbaar is. De eisen worden breed gedragen door deskundigen van verschillende partijen die een belang hebben bij een product, dienst of methode en moeten het gezamenlijk eens zijn over de eisen die gesteld worden. Een NEN is geen verplichting, maar garandeert wel dat je voldoet aan de eisen welke de wet aan je stelt. Bekijk hier welke normen allemaal in Nederland worden toegepast.

Waar gaat de NEN 3650 serie over?

De NEN 3650 is dé serie normen voor transportleidingen. De NEN 3650-serie vormt voor een groot deel de basis voor vergunningverlening, toezicht en invulling van zorgplicht voor buisleidingexploitanten en industriële bedrijven. Het is een serie op basis van zelfregulering en omvat de totale levenscyclus van buisleidingsystemen, van ontwerp tot bedrijfsbeëindiging, met als belangrijkste uitgangspunt het verhogen van de veiligheid en bedrijfszekerheid. De meest actuele versie is de NEN serie 3650: 2020, gepubliceerd in 2020 waarbij de normen zijn aangepast aan de nieuwste technologische ontwikkelingen en de actuele wet- en regelgeving. De reeks bevat meer detail dan de internationale normen, maar sluit volledig aan bij de internationale buis leidingsysteemnormen zoals NEN-EN 1594 en ISO 13623.

Normcommissie en werkgroepen

Binnen NEN worden normen beheert door een Normcommissie (NC). Een NC bespreekt wat de ervaringen met de norm zijn en nemen voorstellen voor verbetering mee in een nieuwe versie van de norm. Indien de leden hierover consensus bereiken, worden de ontwikkelingen meegenomen in een revisie van de norm. De leden van een NC behartigen de belangen van belanghebbenden en zijn daarmee een gemêleerd gezelschap. De NC transsportleidingen (NEN 3650) bestaat o.a. uit leidingeigenaren, netbeheerders, overheidsinstanties, ministerie van Infrastructuur & Waterstaat, aannemers, adviesbureaus en ingenieursbureaus. De NC krijgt en legt inhoudelijke (vraag)stukken bij werkgroepen neer. De deelnemers in de werkgroepen nemen vooral deel vanuit inhoudelijke praktijk kennis.
Voordelen van het deelnemen aan een NC zijn:

  • (eigen) netwerk vergroten;
  • invloed op de toepasbaarheid en afspraken vanuit het belang van de sector, maatschappij en eigen organisatie;
  • draagvlak vergroten voor oplossingen/nieuwe technieken die worden vastgelegd;
  • kennis delen en vergroten van ontwikkelingen en op het gebied van technologie gebaseerd op de praktijk.

Vertegenwoordiging vanuit de vakgroep

Als Bouwend Nederland, vakgroep Ondergrondse Netwerken en Grondwaterbeheer (vakgroep ONG) zijn we de enige uitvoerende partij binnen de NC transportleidingen (NEN 3650) in de persoon van Folkert Atema, in het dagelijks leven werkzaam als projectmanager bij Visser & Smit Hanab. Vanuit de praktijk kan Folkert kennis en ontwikkelingen inbrengen en afwegen, en voor nieuwe ontwikkelingen draagvlak creëren binnen het netwerk van de NC. Binnen de NEN 3650 zijn er 8 werkgroepen actief die op inhoud de normen actualiseren en moderniseren. Binnen o.a. de werkgroep Uitvoering zijn aannemers actief, die ook lid zijn van de vakgroep ONG, zoals o.a. Denys, Visser & Smit Hanab en A. Hak. Zowel werkgroep- als NC-leden kunnen via de vakgroep ONG uit de achterban geluiden ophalen alsook ontwikkelingen toetsen. De komende periode zullen we met de vertegenwoordigers bespreken hoe we de communicatie over de ontwikkelingen aangaande de NEN 3650 kunnen stroomlijnen met de vakgroep ONG en achterban. De Technische Commissie binnen de vakgroep, besluit of bijdrage aan een norm toegevoegde waarde heeft voor de leden.

Ontwikkelingen NEN 3650

Ook binnen deze norm-serie is er aandacht voor de Energietransitie en wordt er gekeken naar waterstof en CO2 opslag. Vraagstukken die bij waterstof aan de orde komen zijn o.a. wat zijn consequenties van het transport van waterstof (ten opzichte van aardgas)? Voldoen de buisverbindingen zoals lassen bij staal en andere technieken en gebruikte materialen nog aan de norm? Bij CO2 opslag gaat het om het transport van de CO2 naar de plek van opslag. Dus zelfde soort vragen, maar dan voor het medium CO2. Daarnaast wordt er ook gekeken naar aardbevingsbestendig ontwerpen en bouwen. De laatste jaren zijn vooral in de noordelijke provincies wat aardbevingen geweest en hoe zorg je ervoor dat transportleidingen daarvoor bestendig zijn, welke andere ontwerp en uitvoeringseisen zijn nodig. Een andere ontwikkeling die ervaren wordt is dat leidingeigenaren en netbeheerders ( o.a. Gasunie) steeds meer de NEN norm als basis gebruiken voor hun specificaties. Daarnaast werkt de normcommissie er aan om eisen die specifieke infrastructuurbeheerders zoals Prorail en de Gemeente Rotterdam stellen aan leidingen in de nabijheid van de door hen beheerde infrastructuurruimte een plaats te geven in de normserie. Het draagvlak en het geldingsgebied van de NEN 3650-serie wordt daarmee steeds groter.

Gezien de uitdagingen voor de toekomst zoals de Energietransitie met nieuwe energievormen, maar ook de krapte in de ondergrond, is het belangrijk dat we als vakgroep ONG invloed uit kunnen oefenen op de aanleg en gebruik (onderhoud) van transportleidingen, nieuwe ontwikkelingen opgenomen worden zodat deze kunnen worden toegepast en praktijkkennis wordt gedeeld. Deelname in een normcommissie en werkgroepen helpen daarbij.

Heb jij naar aanleiding van dit artikel vragen over de NEN 3650-serie of wil je meer weten, neem contact op met Folkert Atema. De Technische Commissie binnen de vakgroep ONG heeft besloten dat naast deelname aan de NEN 3650 het ook van belang is om deel te nemen aan andere normen binnen de NEN, zoals de NTA 8828 Elektrolassen van PE-buizen en PE-hulpstukken, NTA 8032 Renovatie van metalen gasleidingen met de kousmethode en NEN 7171 Ordening van ondergrondse netten (herziening loopt). De Technische Commissie zoekt nog leden! Ben je geïnteresseerd in deelname aan de Technische Commissie, of wil je meer weten over één van bovenstaande normen, neem contact op met Yvonne de Rijck.