In papier kun je niet wonen

Column in BouwTotaal (nr 6 2019)

Modern appartementsgebouw

We bouwden de afgelopen jaren te weinig huizen, bouwen nog steeds te weinig, en met de huidige werkwijze verandert deze situatie niet. In aanloop naar de Provinciale Statenverkiezingen sprak ik met lijsttrekkers over de lokale woningopgave. Ik heb hen op het hart gedrukt dat ze in de coalitieakkoorden moeten zorgen voor genoeg bouwlocaties waar heipalen snel de grond in kunnen. Maar is het wel zo eenvoudig om de acute woningnood tegen te gaan?

De cijfers uit het EIB rapport van vorige maand bevestigen wat Bouwend Nederland al lang roept. Bijna alle provincies bouwen structureel te weinig huizen. Van de benodigde 450.000 woningen tot 2024 kan maar 70 procent daadwerkelijk gebouwd worden. Voor de overige 150.000 woningen geldt dat de grond nog geen woonbestemming heeft. Hiervan is onbekend of deze plannen wel omgezet worden in concrete woningen. In groeigebieden als Zuid-Holland en Utrecht kan minder dan 60 procent gehaald worden. En dan moet er nergens een kink in de kabel komen. Juist in de gebieden waar veel druk op de woningmarkt is, kiezen gemeenten vaak voor bouwlocaties die veel risico’s op jarenlange vertraging kennen.

Ondanks goede ambities van minister Ollongren, vind ik het zorgelijk dat de politiek de urgentie niet voelt. Ik blijf er daarom op hameren dat er snel meer concrete bouwplannen moeten komen. In papier kun immers je niet wonen. Met de volgende drie acties komt de woningmarkt beter in balans.

We moeten weten hoeveel woningen er daadwerkelijk op korte termijn gebouwd kunnen worden. Maak van alle bouwplannen daarom inzichtelijk of de grond al een woonbestemming heeft. Laat ook zien hoe haalbaar de plannen zijn, en op welke termijn met de bouw kan worden gestart.

Ook moet de samenwerking tussen gemeenten en provincies verbeteren, zodat bouwlocaties sneller aangewezen worden. Als deze partijen er onderling niet uitkomen, moet de minister als mediator optreden en desnoods besluiten kunnen opleggen.

Laten we tot slot stoppen met de discussie binnenstedelijk versus buitenstedelijk bouwen. Kijk hoe we de woonopgave in een dorp, stad of regio op tijd gaan realiseren. Kijk hierbij eerst naar de binnenstedelijke locaties waar snel woningen gebouwd kunnen worden. Maar sluit je ogen niet voor de acute woningnood en kijk ook naar bouwlocaties aan de rand van de stad.

We moeten samen kijken waar op korte termijn snel woningen gebouwd kunnen worden. Nederlanders moeten weer kunnen kopen en huren waar ze graag willen wonen.