Logo Bouwend Nederland

Samen veilig werken aan kabels en leidingen

Woensdag 8 november 2023

Tijdens deze netwerkbijeenkomst is benoemd hoe belangrijk het is dat aannames worden omgezet in feiten door meten en doorvragen. Interpretatie van kleur van een kabel of leiding zonder verificatie middels meten kan leiden tot incidenten. Aan de hand van een ongeval een aantal jaren terug werden we meegenomen in de impact en gevolgen van noodlottig ongeval Helenaveen door Hans van de Steen, oud-directeur van Gebr. Van der Steen. En het besef dat iedereen in de keten, van binnen tot buiten, van engineer tot monteur, stop-ho/ time out kan roepen. Lees verder hoe jij kunt bijdragen in veiligheid!

In de ondergrond gebruiken we kleur op verschillende gebieden. Eén daarvan is op het moment van een KLIC melding. Op de KLIC melding geven kleuren verschillende netwerken aan. Het kleur gebruik hiervan is vastgelegd in het PMKL onderdeel van het IMKL. Dit gaat om visualisatie van de aanwezige netwerken en heeft niets te maken met de daadwerkelijke kleur van de kabel of buis. Met het lokaliseren van kabels en leidingen in de onderzoeksfase tref je kabels en leidingen daadwerkelijk aan. Deze ga je identificeren aan de hand van de theoretische liggingsgegevens (KLIC) en relevante eigenschappen, zoals diameter en materiaalsoort. In de praktijk gebruiken de mensen buiten bij het identificeren ook de aangetroffen kleur van de kabel en buis. Echter dit kleurgebruik is (vooralsnog) niet gestandaardiseerd én daarmee een risico. Moet je aan een specifieke kabel of leiding werken dan moet er worden geselecteerd. Het is absoluut noodzakelijk is dat we naast de kabelselectieprocedure ook een leidingselectieprocedure toe gaan passen.

Praktische tips en inzichten

In de presentaties en tijden het panelgesprek zijn er een aantal praktische tips en inzichten gedeeld:

  • Als sector kunnen wij de veiligheid vergroten door het leren van incidenten. Belangrijk is volledige openheid en het betrekken van de hele keten bij de evaluatie en leerpunten;
  • Veiligheid begint bij de initiatiefnemer en heeft een resultante in de uitvoering. Hoe meer aannames aan de voorkant zijn vertaald naar feitelijkheden, des te meer inzicht in het risico en de te nemen maatregelen. Hiermee wordt het risico niet verschoven naar de uitvoering;
  • Drinkwaterbedrijven willen veiligheid bij graafwerkzaamheden meer aandacht te gaan geven;
  • De visie van Mijn Aansluiting over het belang van data bij de voorbereiding van werkzaamheden, en dat we daarom ook bij de aanleg veel aandacht moeten hebben voor de data die we vastleggen, immers dat is de toekomstige leidinginformatie;
  • Uit de analyse van leren van E(lektra) en G(as) incidenten blijkt dat meer dan 50% komt door onvoldoende risicobesef. Dat de medewerker simpelweg het risico niet kent komt niet alleen voor bij de nieuwe, in opleiding zijnde medewerker maar ook bij de ervaren kracht door gewenning, dus gedrag;
  • Iedereen in de keten heeft de mogelijkheid om stop-ho, time out te roepen om een onveilig gevoel bespreekbaar te maken. Realiseer je dat dit moeilijk is in een oplossings- en resultaatgerichte cultuur. Stel open vragen, wees oprecht geïnteresseerd.

Het panelgesprek vlnr Jolanda Comino (Vitens / voorzitter MijnAansluiting.nl), Eddy Toonen (WML / voorzitter Synfra), Hans van der Steen (oud-directeur Gebr. Van der Steen), Yvonne de Rijck (Bouwend Nederland / KLO), Ed Verhagen (Stedin / GVR) onder leiding van Jeroen Grond (Stedin / voorzitter GVE) en Harold Lever (voorzitter Vakgroep Ondergrondse Netwerken en Grondwaterbeheer)

Hoe nu verder?

Met het panelgesprek dat inging op vragen uit de zaal, blijkt dat iedereen veiligheid belangrijk vindt, dat samenwerken en leren in de keten een voorwaarde is en we gezamenlijk de dialoog en met verbeteracties in bestaande overleggen aan de gang moeten. De kunst is nu om daadwerkelijk het verschil te maken. Zo werd door Jolanda Comino van Mijn Aansluiting het belang benadrukt van het correct vastleggen van data bij de aanleg, want dat is de basis voor de toekomstige liggingsinformatie en één van de reeds in gang gezette acties van KLO is het opstellen van een groeiboek 'Visuele herkenbaarheid van kabels en leidingen en veiligheidsrisico’s'. Iets wat in het verleden gelegd is kan vandaag een risico zijn door achteruitgang en verkleuring door de ondergrond. Vanuit het KGO (KLIC Gebruikers Overleg) is het gesprek al gestart over de waarde van registratie Z-coördinaat. Het verbeteren van de liggingsinformatie is opgenomen in de Kamerbrief over de evaluatie Wet informatie- uitwisseling boven- en ondergrondse netten en netwerken (Wibon). Er zijn steeds meer anderstaligen werkzaam in de ondergrond, behandel externe medewerkers als eigen personeel, zorg en toets of de boodschap is overgekomen, gebruik vertalingen en beeldmateriaal.

 

Kern van alle oplossingen is 'forward looking responsibility': het vermogen van mensen om vooruit te kijken en op tijd maatregelen te nemen en dus ook op tijd stop te zeggen als het niet goed voelt. En daarbij is samen-werken heel belangrijk. Het is lastig om stop-ho of time out te zeggen als je de angst hebt dat je omgeving daar kritisch op reageert. Samen kunnen Netbeheerders, waterbedrijven en uitvoerende partijen elkaar veilig bij de les houden.

Naslagwerk

De gehouden presentaties:

  • Impact en gevolgen van dodelijk ongeval Helenaveen: Hans van der Steen, klik hier.
  • Veilige Maakbaarheid - aannames doen we allemaal bewust en onbewust: Ed Verhagen GVR en Yvonne de Rijck KLO, klik hier.

 

Voor vragen of hulp bij het vergroten van de veiligheid in de ondergrond en het verkleinen van graafschades, neem contact op met Yvonne de Rijck.

Yvonne de Rijck
Adviseur techniek vakgroep ondergrondse netwerken en grondwaterbeheer
E-mailadres

Gerelateerd nieuws

Vrijdag 24 mei 2024
Warmtemanifest: maak warmtenetten weer HOT

In de toekomst zal ongeveer een kwart tot dertig procent van de warmtevraag met duurzame collectieve warmtenetten worden ingevuld. Deze uitdagende stip aan de horizon kunnen we alléén bereiken, wanneer we constructief samenwerken aan dit gemeenschappelijke doel. Dat is de kernboodschap van het Warmtemanifest, dat gisteren op het Warmtenetwerk Jaarcongres werd overhandigd aan Caroline Kollau, Directeur Energiemarkt en plaatsvervangend DG Klimaat en Energie bij het ministerie van EZK. In het Warmtemanifest worden tien concrete voorstellen gedaan en een uitnodiging om deze samen met de warmtebedrijven, netbeheerders, de bouwsector en overige sectoren op te pakken.

Vrijdag 24 mei 2024
Opleiding Eerste monteur Hoogspanning Transport gereed

Na een intensieve samenwerkingen tussen de netwerkbedrijven en aannemers werkzaam in de Hoogspanning, een aantal ROC’s en het SBB, presenteren wij met trots de nieuwe opleiding Eerste monteur Hoogspanning Transport (EMHT).

Maandag 20 mei 2024
“Kom bewoners tegemoet bij aanleg warmtenetten”

Warmtenetten zijn in dichtbebouwde gebieden 30% goedkoper dan individuele warmtepompen als je naar de maatschappelijke kosten kijkt. Bovendien wordt het elektriciteitsnet met een warmtenet significant minder zwaar belast. Alleen komt het financiële voordeel momenteel niet bij huishoudens terecht. Dat blijkt uit onderzoek van Berenschot naar de situatie in Den Haag. NVDE, Stedin, Energiebeheer Nederland en Bouwend Nederland pleiten ervoor dat bewoners meer worden ondersteund.