Aandacht voor de ondergrond groeit

woensdag 7 april 2021

Yvonne de Rijck

Adviseur Techniek Vakgroep Ondergrondse Netwerken en Grondwaterbeheer
Afbeelding Aandacht voor de ondergrond groeit

Dat het druk is in de ondergrond horen we steeds vaker via verschillende kanalen. Maar hoe druk is het? Hoe kunnen we omgaan met de aanwezigheid van objecten in de ondergrond, zowel in de voorbereiding als uitvoering? Hoe belangrijk is de beschikbaarheid van data bij de energietransitie en klimaatadaptatie? Behoefte aan inzicht in de ondergrond groeit!

Het maatschappelijk belang van de ondergrondse infrastructuur is groot om comfortabel te leven en te werken, nu en in de toekomst. Het belang wordt alleen maar groter door de duurzaamheidsopgave met o.a. de energietransitie en klimaatadaptatie. Focus op de ondergrond is dan ook onmisbaar.

Focus boven en ondergrond

In de nieuwsbrief 'tussen bodem en ondergrond' staat een interessant artikel over de opgave om ruimte te vinden voor nieuwe leidingen. Projectcoördinator Arno de Wit bij Van Vulpen vertelt dat het bij het voorbereiden en uitvoeren van een horizontaal gestuurde boring zowel onder- als bovengronds zoeken is naar ruimte. Ondergronds om de nieuwe leiding veilig en zonder schade voor de komende tig jaar aan te kunnen leggen en bovengronds om de verschillende machines die nodig zijn op de juiste plek te kunnen krijgen en te kunnen opstellen (logistiek) met minimale overlast voor de omgeving.

Ondergrond en data

De gemeente Papendrecht heeft in samenwerking met Basisregistratie Ondergrond (BRO) een pilot gedaan om inzicht te krijgen in de ondergrond bij de aanpak van klimaatadaptatie, energietransitie en bij het voeren van regie op de ondergrond. Hierbij heeft de gemeente gemeentelijke data gecombineerd van onder meer riolering, wegen, boomwortels en projectontwerp met de BRO-data en -modellen. In een pilot is gekeken hoe de Basisregistratie Ondergrond ingezet kan worden bij het 3D visualiseren van de ondergrond van de gemeente. Het proces en de resultaten zijn vastgelegd in een storymap, waarin ook een handleiding is opgenomen. In lijn daarmee in 'RIONEDnieuws' de oproep om data van riolering om meer inzicht te krijgen in de drukte en complexiteit van de ondergrond. De gebouwde omgeving aardgasvrij maken voor 2050 vergt kennis en data van de ondergrond. Met een VNG pilotkaart kunnen gemeenten zien hoe druk het in de ondergrond is. Uit de pilot blijkt dat het mogelijk is een kaart te maken die de geschikte en kansrijke plekken voor succesvolle ingrepen in de ondergrond toont.

Samenwerken in de ondergrond

Tijdens verschillende webinars lijkt samenwerking de sleutel tot een optimaal gebruik van de ondergrond. Op 6 april Netbeheer Nederland met ‘Slim samenwerking in de ondergrond’, waarbij samenwerking al gestart wordt in de voorbereiding, niet alleen rondom kabels en leidingen, maar ook direct het meenemen van klimaat adaptieve maatregelen en riolering, dus inzicht geven in de verschillende opgaven en zoeken naar koppelkansen. Veel meer de samenwerking zoeken in de wijk en tussen erfgrenzen, om omgevingsoverlast te beperken. Op initiatief van Kadaster is een Wijkpaspoort Warmtetransitie ontwikkeld, met alle lokale informatie overzichtelijk bij elkaar. Op 22 april het webinar 'Warmtetransitie, van data en inzicht naar samen doen!', verzorgd door Kadaster. Het COB Flexival op 22 april staat geheel in het teken van kabels, leidingen en ordening met o.a. ordeningstechnieken, actualisatie NEN7171, graafschade preventie, data, regie in de ondergrond en ontwerpen met algoritmen. Onderwerpen waarbij samenwerking ook centraal staat. 

Werk jij binnen een project met focus op de ondergrond, waarbij een nieuwe aanpak, samenwerkingsvormen of middelen worden ingezet om inzicht te krijgen in de ruimte van de ondergrond? Neem contact op met Yvonne de Rijck en we schrijven op deze plek hier graag over!