Bouwpool werkt goed maar het mag nog wel wat sneller

vrijdag 4 juni 2021

Sander Wubbolts

Regiomanager Regio Noord
Afbeelding Bouwpool werkt goed maar het mag nog wel wat sneller

Versnelling van de versterking was het doel van het Bouwakkoord. De afgesproken Bouwpool is er gekomen en het Eigenaar Kiest Bouwer-traject is opgetuigd. De praktijk bleek echter weerbarstig, de beoogde versnelling viel wat tegen. Een aanpassing van EKB naar het Groninger Model moet de vaart er wél in krijgen.

Met handtekeningen van minister Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), Maxime Verhagen van Bouwend Nederland en Peter Spijkerman van Nationaal Coördinator Groningen (NCG) werd begin september 2020 het Bouwakkoord van kracht. Belangrijk onderdeel van de afspraak was het organiseren van voldoende bouwcapaciteit om de versterkingsopgave vlot te trekken. Het enthousiasme voor de zogeheten Bouwpool was groot; zo’n 90 bouwbedrijven hebben zich in het eerste half jaar aangemeld en aangezien er geen sluitingsdatum is, groeit de pool nog steeds. 

Zoeken naar de perfecte match

Een grotere Bouwpool is ook nodig want veel bedrijven hebben een behoorlijk volle agenda; een half jaar tot negen maanden wachten is geen uitzondering. Daarnaast zijn lang niet alle bedrijven in de Bouwpool al daadwerkelijk inzetbaar voor een versterkingsopdracht. Van ongeveer de helft is de registratie nog niet afgerond omdat NCG nog niet over alle benodigde informatie beschikt. Bedrijven moeten zaken als specialisatie, beschikbaarheid, omzet en referenties doorgeven aan NCG. “We willen een goede match kunnen maken met de diverse versterkingsprojecten, zodat je bijvoorbeeld restauratiespecialisten aan een monumentale boerderij koppelt en rijtjeswoningen aan die experts laat”, legt Theo Andreae uit. De leveranciersmanager bij NCG snapt wel dat niet alle bouwers even snel zijn met het aanleveren van alle gevraagde informatie. “Bouwers willen bouwen, niet lijstjes invullen. Maar als je het eenmaal hebt gedaan, dan heb je er in het vervolgtraject veel baat bij. Je hoeft dan niet voor elk versterkingsproject opnieuw allerlei documenten aan te leveren.” Bouwers die echt veel moeite met de papierwinkel hebben, helpt Andreae graag een handje.

Minder tijd, minder energie

Ondanks de vertraging in de papierwinkel heeft de Bouwpool heeft zeker al tot versnelling geleid. Dat is vooral te merken bij het selecteren van een aannemer en de opdrachtverlening. “Onder meer doordat we aan de voorkant al weten wat de aannemer kan, kun je opdracht voor opdracht sneller schakelen”, zegt Andreae. “Niet alleen wij winnen veel tijd doordat je nu niet altijd meer drie partijen hoeft te laten rekenen terwijl er maar eentje de opdracht krijgt; het scheelt de bouwers ook tijd, en een hoop verspilde energie”, vult hoofd realisatie bij NCG Henk van den Berg aan. Het tempo waarop vooraf werd gehoopt en gerekend, heeft het Bouwakkoord echter nog niet gebracht. Dat komt vooral doordat het effect van EKB, dat naast de Bouwpool werd geïntroduceerd, wat tegenvalt. 

Koudwatervrees

Het idee achter Eigenaar Kiest Bouwer is dat bewoner zelf een bedrijf uit de Bouwpool kiest en de hele regie over de werkzaamheden voert. De enige bemoeienis van NCG is de toets of het bedrijf naar keuze past bij het project. Onverwachte hobbel in het verhaal blijkt het uitvoeringsgereed ontwerp dat bouwers voor elk EKB-project moeten opstellen. Ze doen dat aan de hand van het versterkingsadvies dat voor de woning is opgesteld, of met behulp van de Groninger Maatregelen Catalogus. Daarin zijn voor een flink aantal type woningen de meest gangbare versterkingsmaatregelen inclusief prijskaartje opgenomen. “Hoewel de GMC heel goed laat zien hoe je in specifieke situaties een uitvoeringsgereed ontwerp moet maken en wat de kosten daar voor zijn, blijken veel aannemers het spannend te vinden; vooral vanwege de verantwoordelijkheid”, merken Andreae en Van den Berg. 
Ook het enthousiasme van bewoners voor EKB blijft achter bij de verwachtingen. Veel mensen blijken namelijk nog niet klaar voor de versterking omdat bijvoorbeeld versterkingsmaatregelen in een lichtere variant kunnen worden uitgevoerd, het financiële verhaal nog niet rond is, ze de koppelkansen niet goed kunnen overzien of er net iets in de privé situatiesfeer is waardoor het niet past. “Het is ook omdat bewoners het gewoon erg spannend vinden om opdrachtgever te zijn” zegt Van den Berg. “Heel begrijpelijk natuurlijk; niemand heeft hier immers om gevraagd.”

Vruchtbare samenwerking

Om ook die laatste drempels zo veel mogelijk weg te nemen, heeft NCG in afstemming met Koninklijke Bouwend Nederland een variant heeft bedacht op EKB. Deze houdt in dat de bewoner wel de aannemer kiest maar NCG de opdrachtgever is die ook de regie in handen heeft. Om het tempo in deze variant te houden zijn in afstemming met Bouwend Nederland standaard modelovereenkomsten ontwikkeld. “Zo kunnen we het traject kort houden. Anders moet je steeds voor elk individueel versterkingsproject een overeenkomst opstellen en kijken of het allemaal wel juridisch klopt”, zegt Van den Berg.
De contacten met Bouwend Nederland gaan verder. Zo is onder meer een aantal versterkingsprojecten uitgezocht om als proefproject voor de Wet Kwaliteitsborging te fungeren. Leerzaam voor zowel bouwers, gemeenten als NCG. De versterkingen vragen immers om meer dan het Bouwbesluit eist, en ook met het documenteren van die extra constructieve maatregelen moet ervaring worden opgedaan. Daarnaast neemt NCG samen met een aantal aannemers de kostenstructuur van de Groninger Maatregelen Catalogus onder de loep. “We kijken of kosten van de constructies die we voorschrijven in de GMC in de pas lopen met de prijsontwikkeling”, geeft Van den Berg aan. “Je wilt dat immers marktconform en actueel houden.”