Oekraïense vluchtelingen en werken in Nederland

Wat moet u als werkgever regelen?

Jongeren in de bouw
donderdag 14 juli 2022

Vanaf 1 april 2022 is het voor vluchtelingen uit Oekraïne mogelijk om in Nederland te werken zonder asielstatus. Met deze maatregel geeft de Nederlandse overheid invulling aan de Europese Richtlijn Tijdelijke Bescherming. Deze regeling geldt met terugwerkende kracht vanaf 4 maart 2022.

Daarnaast wil de regering het Besluit SUWI wijzigen. Het ontwerpbesluit voorziet in een tijdelijke grondslag voor het UWV om Oekraïense vluchtelingen te kunnen registreren als werkloze werkzoekenden. Daardoor kunnen zij als niet-uitkeringsgerechtigde onder de Participatiewet in aanmerking komen voor publieke dienstverlening gericht op arbeidsbemiddeling. Mogelijkheden voor scholing en begeleiding zijn daardoor ook voor Oekraïners opengesteld. De eventuele inzet daarvan wordt vanuit de bestaande beschikbare regionale mobiliteitsteams (RMT) budgetten gefinancierd. De wetgeving gaat in per 1 augustus 2022, maar vanaf 1 juli mag al worden geanticipeerd op deze wijziging. Er is sprake van maatwerk, dus werkgevers die iets willen moeten contact opnemen met de betreffende gemeente(n).

Wat de werkgever moet regelen

Als werkgever moet je de werknemer ten minste twee werkdagen voor aanvang van het werk aanmelden bij het UWV via dit formulier. Hoewel de werkgever een ontvangstbevestiging ontvangt van het UWV per post, hoeft men deze niet af te wachten; de vluchtelingen kunnen alvast aan het werk op de geplande dag. Op het moment dat de werkzaamheden of de duur van de arbeid verandert, moet de werkgever dit doorgeven met een apart formulier. Het niet melden of niet melden van de juiste informatie op het formulier, kan leiden tot boetes op basis van de Wet Arbeid Vreemdelingen (WAV). Sinds 15 april 2022 geldt de meldplicht van twee werkdagen voor aanvang van de werkzaamheden onverkort.

Om te mogen werken moeten Oekraïners beschikken over een BSN, bankrekening en vanaf 1 september ook over een registratie in de Basisvoorziening Vreemdelingen (BVV), door IND uitgegeven. Zonder BSN-nummer kan een vluchteling in Nederland niet werken voor een Nederlandse werkgever. De werkgever heeft een BSN-nummer nodig voor de opgave van de loonbelasting. Daarnaast heeft de vluchteling een BSN-nummer nodig om een bankrekening te openen. Vluchtelingen uit Oekraïne werden voorheen ingeschreven in de Basisregistratie Personen (BRP) op aangifte van verblijf en adres bij de gemeente, inclusief gemeentelijke opvang waar zij (tijdelijk) verblijven. Via die weg duurde het soms weken om een BSN-nummer te verkrijgen. De inschrijving in de Basisvoorziening Vreemdelingen (BVV) vindt automatisch plaats. Daardoor zijn ze bekend bij de IND en krijgen ze een BSN-nummer.

Vluchtelingen mogen alleen op basis van een arbeidsovereenkomst werken en dus niet op basis van zelfstandige arbeid. De regels van het Nederlandse arbeidsrecht zijn van toepassing voor het aanbieden van een arbeidsovereenkomst en het uitbetalen van het salaris. Zo heeft een vreemdeling in ieder geval recht op het minimumloon, inclusief 8% vakantiebijslag, en het salaris mag niet contant betaald worden.

Geen recht op loonheffingskortingen

De werkgever moet de werknemer op de normale wijze voor aanvang van de werkzaamheden identificeren en opnemen in de salarisadministratie. De werknemer mag niet op het tijdelijke woonadres in Nederland worden ingeschreven op straffe van de toepassing van het anoniementarief. Aangezien de werknemer tijdelijk in Nederland verblijft en voornemens is terug te keren naar het thuisland als dat weer kan, is hij (in beginsel) geen fiscaal inwoner van Nederland. Er bestaat geen recht op alle loonheffingskortingen. De loonheffingen worden ingehouden aan de hand van een speciale loonbelastingtabel.