• Home
  • Actueel
  • Nieuws
  • EIB: schade stikstof en PFAS onuitwisbaar en voelbaar tot in 2021

EIB: schade stikstof en PFAS onuitwisbaar en voelbaar tot in 2021

woensdag 18 december 2019
Afbeelding EIB: schade stikstof en PFAS onuitwisbaar en voelbaar tot in 2021

Besluiteloosheid over Stikstof en PFAS remt de bouw volgens het EIB niet alleen in 2020, maar ook in 2021 af. Uitzitten is de enige optie.

De komende twee jaar wordt de bouwproductie afgeremd, het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) voorziet voor 2020 zelfs krimp van de bouwproductie. Bouwbedrijven in de infrastructuur en de woningbouw hebben de meeste tegenwind. Volgens senior-onderzoeker Martin Koning van het EIB had veel leed kunnen worden voorkomen als de politiek meer daadkracht had getoond: “Er waren al veel eerder signalen dat de Raad van State kon besluiten dat de PAS-regeling bij vergunning in strijd is met de Europese regels. De gevolgen ervan had de politiek kunnen zien aankomen, maar helaas is niet op tijd een plan B opgesteld voor als deze situatie zich zou voordoen.”

Krimp uitzetten

Waar in 2018 nog 70.000 vergunningen voor nieuwbouwwoningen werden verleend, verwacht het EIB dat dit aantal in 2019 op de 55.000 zit waardoor de woningbouwproductie in 2020 met 5% krimpt. De maandenlange vertraging bij de vergunningverlening door de stikstofproblematiek heeft volgens het EIB letterlijk een onuitwisbare indruk gemaakt. “Er zijn geen maatregelen waarmee de al opgelopen vertraging ongedaan kan worden gemaakt. Dit blijft de bouw ook nog in 2021 voelen”, concludeert Koning. “Het is voor de bouwbedrijven die met deze stilstand te maken krijgen, echt een kwestie van uitzitten. Er zit niets anders op. Als er eerder met een oplossing was gekomen voor de stikstof en PFAS-crisis, dan hadden we dit probleem niet gehad.”

Niet uit de brand

Wie dus denkt dat met het opstarten van de vergunningen de bouwers uit de brand zijn, heeft het mis. “Voor veel projecten bieden de genomen maatregelen soelaas. Maar voor projecten dichtbij de kwetsbare Natura2000-gebieden zullen aanvullende maatregelen moeten worden genomen om ook deze los te trekken. Bedrijven met veel projecten in de buurt van deze gebieden hebben een hardere dobber aan stikstof dan een bedrijf die dat minder heeft”, aldus Koning.

Hollen of stilstaan

Na 2021 verwacht het EIB dat de bouw weer een solide groei zal laten zien. “Dat betekent dat we na een periode van hollen, en daarna stilstaan, de bouwers weer moeten gaan versnellen. De krapte op de woningmarkt, de oplopende congestie en de verduurzamingsopgave vragen meer investeringen in de gebouwenvoorraad en infrastructuur. Het is vervelend dat in een tijd dat zowel bouwers als de samenleving behoefte hebben aan continuïteit, het juist door het uitblijven van passend beleid deze onrust ontstaat”, signaleert Koning. 

Werkgelegenheid daalt

Met het terugvallen van de bouwvoorraad, krijgt ook de werkgelegenheid te maken een afname van 0,5%. De senior-onderzoeker noemt de afname ‘bescheiden’. “Ik verwacht niet dat er grote aantallen ontslagen zullen vallen. Wel zal de bouwarbeidsmarkt na jaren van schaarste nu snel in rustiger vaarwater terechtkomen nu er tijdelijk minder medewerkers vanuit andere bedrijfstakken en het buitenland de bouw hoeven in te stromen.”

Flinke puzzel

Het EIB presenteerde haar bevindingen in de Tweede herijking bouwraming van 2019. Normaal presenteert het onderzoeksinstituut vier ramingen per jaar, maar dat was nu niet mogelijk vanwege de onzekerheid over de gevolgen van de stikstofproblematiek. “We hebben langer de tijd nodig gehad om die puzzel rond te krijgen. En het heeft natuurlijk geen enkel nut om met cijfers naar buiten te komen als het nog volstrekt onduidelijk is wat de stikstofuitspraak voor effect heeft op de vergunningverlening van bouwwerken”, verklaart Koning.