Bijzondere verlofvormen

Calamiteitenverlof en kort verzuimverlof

Het recht op calamiteitenverlof en ander kortdurend verzuimverlof staat beschreven in hoofdstuk vier van de Wet arbeid en zorg. In de cao Bouw & Infra zijn er echter afwijkende afspraken gemaakt onder de noemer kort verzuim. Dit is uitgewerkt in artikel 3.6 van de cao Bouw & Infra. In de volgende gevallen heeft de werknemer recht op vrijaf zonder doorbetaling van het vast overeengekomen loon.

Familiegebeurtenissen

• Bij feestelijke gebeurtenissen in de familiale sfeer, zoals ondertrouw, huwelijk(sfeest), doop en (dienst)jubilea.
• Bij omstandigheden in de familiale sfeer, zoals ziekte of het overlijden van echtgeno(o)t(e), huisgenoten, (pleeg)kind en andere bloed- of aanverwanten.

Medische zaken

• Bij noodzakelijk bezoek aan tandarts, dokter, specialist of periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek.
• Bij poliklinische dagbehandelingen.
• Periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek (de PAGO) en ziekenhuisopname en -ontslag van een huisgenoot.

Andere situaties

• Voor de viering van religieuze niet-christelijke feestdagen.
• Keuring of herkeuring (bijvoorbeeld een medische of militaire keuring).
• Bij verhuizing.
• Examens (dit geldt niet voor de leerlingwerknemer: die heeft bij een examen recht op betaald verlof).
• Bijeenkomsten van de werknemersorganisaties FNV en CNV, voor zover de werknemer daar als lid persoonlijk voor is uitgenodigd.
• Voor het inschrijven bij het UWV en voor een sollicitatie als de werkgever ontslag heeft aangekondigd.
• Voor het volgen van de voorbereidingscursus voor pensionering.
• Bij het uitoefenen van het kiesrecht of een krachtens de wet persoonlijk opgelegde verplichting.

Als de werknemer kort verzuimverlof opneemt, hoeft de werkgever het loon niet door te betalen. Ter compensatie van dat kort verzuimverlof ontvangt de werknemer in zijn TSF (bouwplaatswerknemer) of individueel budget (uta-werknemer) de geldwaarde van 24 uren (drie dagen) per kalenderjaar. Werkt de werknemer in deeltijd dan heeft hij recht op het aantal uren naar rato van zijn arbeidsduur. Het maakt hiervoor niet uit hoeveel uren onbetaald verlof de werknemer feitelijk opneemt.

Ander calamiteitenverlof

Voor andere dan de hierboven genoemde calamiteiten (bijv. een gesprongen waterleiding, brand of een ziek kind dat van de opvang moet worden gehaald) geldt dat de werknemer een wettelijk recht heeft op een korte, naar billijkheid te berekenen, tijd. Over deze tijd moet de werkgever het vast overeengekomen loon/salaris doorbetalen.

Verlof voor stervensbegeleiding en rouwverlof

Stervensbegeleiding

Iedere werknemer heeft gedurende tien dagen per twaalf maanden, gemeten vanaf de eerste dag van het verlof, recht op betaald verlof ten behoeve van de stervensbegeleiding in de terminale fase van een zieke echtgeno(o)t(e) of geregistreerd partner, (pleeg)kinderen, schoonkinderen, (stief)ouders, schoonouders, broers of zussen.

De werknemer heeft aansluitend op het stervensbegeleidingsverlof recht op onbetaald verlof. De werknemer kan de werkgever hierbij verzoeken om gebruik te maken van langdurend zorgverlof onder de Wet arbeid en zorg.

Rouwverlof

Iedere werknemer heeft recht op tien dagen betaald rouwverlof in verband met het verwerken van het overlijden van een echtgeno(o)t(e) of geregistreerd partner, (pleeg)kinderen, schoonkinderen, (stief)ouders, schoonouders, broers of zussen. Het verlof begint in beginsel direct aansluitend op het overlijden.

De werkgever moet over de opgenomen verlofdagen voor stervensbegeleiding en rouwverlof het vast overeengekomen loon of salaris door betalen.

Relatie met wettelijk kortdurend zorgverlof

Als de werknemer gebruik heeft gemaakt van bovengenoemd verlof voor stervensbegeleiding en/of rouwverlof en binnen twaalf maanden na het begin van dit verlof wettelijk kortdurend zorgverlof opneemt, dan hoeft de werkgever over dat kortdurend zorgverlof geen loon te betalen. Dit is een afwijking van de Wet arbeid en zorg.

Samenloop met kort verzuim

Bij het overlijden van bijvoorbeeld de echtgenote heeft de werknemer recht op rouwverlof, maar ook recht op kort verzuimverlof. In dit geval is het de keus aan de werknemer op welk recht hij zich beroept. Het is dus niet zo dat eerst kort verzuim aangewend moet worden voordat er recht is op rouwverlof.

Tijdspaarfonds- en individueel budgetdagen    

Bouwplaats- en uta-werknemers hebben 20 wettelijke vakantiedagen en tien roostervrije dagen waarbij werkgever bij opname van deze dagen het loon doorbetaalt. 

De overige roostervrije dagen, bovenwettelijke dagen en dagen kort verzuimverlof waar werknemers recht op hebben, maken onderdeel uit van het individueel budget. De samenstelling van het aantal dagen in het individueel budget is weergegeven in onderstaand schema.

Bij bouwplaatswerknemers stort de werkgever de geldwaarde van de hierboven genoemde 18 dagen in het Tijdspaarfonds gelijkmatig gespreid over alle betalingsperioden in het kalenderjaar. Bij uta-werknemers stort de werkgever de geldwaarde van de hierboven genoemde 13 dagen op de salarisrekening van de uta-werknemers gelijkmatig gespreid over alle betalingsperioden in het kalenderjaar. 

Als een werknemer dagen uit het Tijdspaarfonds (bouw) of het individueel budget (uta) opneemt, betaalt de werkgever deze dagen niet door. De werknemer krijgt de geldwaarde van deze dagen immers periodiek al gestort. Dit kan de werknemer aanwenden om zijn inkomen op peil houden als hij die dagen opneemt.

Vierdaagse werkweek

Een werknemer van 55 jaar of ouder kan de werkgever verzoeken zijn werkweek aan te passen tot vier dagen (32 uur). Een vierdaagse werkweek kan ingaan vanaf het moment dat de werknemer de 55-jarige leeftijd heeft bereikt. Om in een kalenderjaar te komen tot een vierdaagse werkweek gebruikt de werknemer van 55 jaar of ouder:

• doordeweekse feestdagen;
• vakantiedagen;
• roostervrije dagen;
• extra roostervrije dagen;
• koopdagen.

Minimaal een maand voordat de werknemer begint met vierdaagse werkweken leggen de werkgever en de werknemer gemaakte afspraken in een jaarschema vast. Er zijn voorbeelden van een jaarschema beschikbaar (zie hieronder bij downloads).

Voor meer uitleg over de vierdaagse werkweek zijn een brochure én een flyer gemaakt die je hieronder kunt downloaden.

Downloads

• Brochure vierdaagse werkweek met veelgestelde vragen
• Flyer vierdaagse werkweek
• Voorbeeld jaarschema 2025
• Voorbeeld jaarschema 2026

Terugvaladvies bouwvak

Een verplichte bouwvak bestaat al jaren niet meer. Aangezien veel bouwbedrijven en ook werknemers behoefte hebben aan een richtlijn voor de collectieve bedrijfssluiting in de zomer (de bouwvak), publiceren wij elk jaar het terugvaladvies op onze website.

Hieronder tref je het terugvaladvies voor de bouwvak 2024 t/m 2026. Deze data zijn slechts een advies.