Column | Einde aan het wij-zij denken tussen bouw en overheid

Marcel Stuijts, directeur Bizob

donderdag 23 januari 2020
Afbeelding Column | Einde aan het wij-zij denken tussen bouw en overheid

Jaarlijks wordt er voor 73 miljard euro aanbesteed door de overheid. Ongeveer een derde daarvan gaat naar de bouw. Het belang van een goede samenwerking tussen de bouwsector en gemeenten is dus groot.

Helaas blijkt uit recent onderzoek dat er een enorme kloof is tussen de aanbestedende diensten en de inschrijvers. Om voor eens en altijd afscheid te nemen van het wij-zij denken hebben Bizob en Bouwend Nederland vorig jaar gewerkt aan een oplossing. Het resultaat is de intentieverklaring 'Samenwerking bouw en gemeenten: ieder draagt zijn steentje bij', die op 13 januari dit jaar is ondertekend. 

Vaker werken in bouwteams

Uit het onderzoek van de adviesbureaus UniPartners en Kwink kwam een aantal pijnpunten naar voren. De bouwsector geeft bijvoorbeeld aan dat aannemers graag meer ruimte willen om hun eigen kennis aan de opdracht toe te voegen. Ook het vaker werken in bouwteams en duidelijkere projectvoorstellen worden als belangrijke verbeterpunten aangegeven. 

Meer verdiepen in politieke achtergronden

Vanuit de gemeenten wordt aangegeven dat inschrijvers zich te weinig verdiepen in de politieke achtergronden en gevoeligheden rondom opdrachten vanuit de overheid. Ook lijken bouwbedrijven angstig om actief naar gemeenten toe te komen met kritische vragen in verband met mogelijk negatieve gevolgen voor de relatie; dat zij als klager te boek komen te staan en zo geen opdrachten meer krijgen.  

Concreet actieplan

Dat het beter moest gaan in de samenwerking, was duidelijk. We besloten om over te gaan tot actie. De intentieverklaring telt 18 concrete verbeterpunten waarmee de ruim 30 overheidsorganisaties in Zuidoost-Brabant die Bizob vertegenwoordigt, en de duizend leden van Bouwend Nederland direct aan de slag kunnen. 

Adviserende marktpartij

Een van de actiepunten is dat een bestek kan worden tegen gelezen door een aannemer voordat deze gedupliceerd wordt. Hiermee kan een mismatch tussen de behoefte van de opdrachtgever en de mogelijkheden van de markt worden voorkomen.  Om belangenverstrengeling te vermijden, mag de adviserende marktpartij zichzelf vervolgens niet inschrijven op die specifieke aanbesteding. Daarnaast is er veel aandacht voor een open en eerlijke manier van handelen en communiceren. Bijvoorbeeld:  ‘Stel duidelijke vragen’, en ‘Hou geen informatie achter’. Maar ook dat aannemers meteen na ontvangst van de stukken beginnen met het stellen van vragen en dat de gemeente standaard evaluatiegesprekken honoreert.

Dialoog tot succes

De intentieverklaring is tot stand gekomen tijdens een dialoog tussen directies vanuit de bouwsector en bestuurders van gemeenten, in opvolging van de landelijke actieagenda Beter Aanbesteden. Gezien het succes van deze dialoog houdt Bizob in 2020 nog eens 6 bijeenkomsten voor ondernemers. Op deze manier hopen we te stimuleren dat lokale en regionale MKB-bedrijven vaker deelnemen in aanbestedingen.

Evaluatie

De komende anderhalf jaar gaan we aan de slag met de actiepunten uit de intentieverklaring. Na 1 jaar vindt een evaluatie plaats om te kijken welke resultaten er zijn behaald. Ik ben ervan overtuigd dat deze positief zullen zijn. De regio Oost-Brabant is de eerste in Nederland die stappen zet in het dichten van de kloof tussen bouw en overheid en het zal me niet verbazen als er een landelijke opvolging komt!